Leita ķ fréttum mbl.is
Embla

Bloggfęrslur mįnašarins, maķ 2006

Gyšingar rįša öllu!

Ég hef veriš aš vinna viš įlversframkvęmdir į Reyšarfirši. Žar hef ég m.a. kynnst Marokkó-manni nokkrum. Ég gaf mig fyrst į tal viš hann til aš ęfa mig ašeins ķ frönskunni (franska er annaš opinbert tungumįl Marokkó). Žetta er ljśflingur, og įgętis nįungi.

Eitt sinn upp śr žurru segir žessi įgęti mašur mér aš gyšingar rįši öllu ķ Marokkó. Allir rįšgjafar konungsins séu gyšingar, og žeir fari meš öll völd ķ landinu. ,,Nś er žaš virkilega" sagši ég, og hugsaši hvurslags endemis bull žetta vęri.
 
Ég hef reyndar komist aš žvķ aš ķ hugarheimi margra araba fara gyšingar ekki ašeins meš öll völd ķ Marokkó, heldur vķšast hvar ķ heiminum.
 
Sem dęmi vil ég nefna vištal viš Ahmed Rami, śtvarpsstjóra ,,Śtvarp Ķslam" ķ Svķžjóš, sem ég las ķ enskri žżšingu. Vištališ var sżnt į sjónvarpsstöšinni ,,Hizbullah TV". Žar segir Rami frį žvķ aš samtök gyšinga stjórni hinum vestręna heimi. Fulltrśar žeirra stjórni hverjum einasta stjórnmįlaflokki. Višmęlandi hans spurši af žvķ tilefni hvort aš žetta ętti lķka viš um Svķžjóš. Žvķ svaraši Rami jįtandi. Sagši hann aš ķ Jafnašarmannaflokknum sęnska vęru allir žeir sem mótušu hugmyndafręši flokksins gyšingar. Žaš ętti einnig viš um alla žį sem stjórnušu flokknum, og alla rķkisstjórnarmešlimina. Lögreglustjórinn ķ Svķžjóš vęri gyšingur, flokksformenn flokkanna gyšingar, flokkarnir gyšingaflokkar, hver einasti, frį vinstri til hęgri.    
 
Ég hef einnig séš žetta į bloggi manns aš nafni Ahmad, sem er hęgri sinnašur Ķraki, bśsettur ķ Bretlandi. Hann er afar hlišhollur Bandarķkjamönnum, og ber nokkurn hlżhug til Ķsraela. Hann segir margar skrautlegar sögur af arabķskum vinum sķnum. Sumir žeirra halda aš Ķsraelar hafi stašiš aš nżlegum hryšjuverkaįrįsum į feršamannastaši ķ Egyptalandi, žrįtt fyrir aš samtök herskįa mśslima hafi lżst žeim į hendur sér. Af hverju? Jś, žvķ aš tekjur Egypta eru miklar af feršamanna išnaši, og Ķsraelar vilji hluta af kökunni. Meš žessu fęla žeir feršamenn frį Egyptalandi, og til Ķsrael. Einnig telja sumir aš žaš séu Ķsraela sem séu aš veita ,,hernįmi" bandamanna ķ Ķrak mótspyrnu, en ekki mśslimar. Gyšingarnir stjórna žessu bak viš tjöldin, til aš tryggja aš ringulreiš sé ķ Ķrak. Eins og Ahmad bendir réttilega į, žį eru engin rök žessu til stušnings. (Annars vil ég benda į žaš ķ framhjįhlaupi aš žessi Ahmad er alveg frįbęr, og hann linkar į marga Ķraka og Mśslima, sem eru miklir bandamenn Vesturlanda, og vilja vestręnt lżšręši ķ Miš-austurlöndum. Žeir eru bįlvondir śt ķ Evrópubśa fyrir žaš aš vera į móti innrįsinni ķ Ķrak. Saddam Hussein varš aš koma frį aš žeirra mati.)
 
Róttękir vinstri menn hafa sumir svipaša ofur trś į mętti gyšinga. Hér mį nefna Hugo Chavez, forseta Venesśela. Hann segir aš miskipting aušs ķ heiminum sé gyšingum aš kenna. Žeir rįši öllu, og hafa skipt sér og sķnum ķ hag.

Hvernig vitum viš annars aš gyšingar séu vondu karlarnir? Jś, kapķtalismi er vondur. Gyšingar og Bandarķkjamenn eru kapķtalistar. Žeir eru žvķ vondir. Arabar eru fįtękir, žeir eru žvķ fórnarlömb. Žetta segir sig sjįlft!?
 
Hin meintu völd gyšinga eru annars meš ólķkindum ķ ljósi žess aš žeir eru ekki nema 0,2% jaršabśa, eša 14.5 milljónir.

Sindri Gušjónsson
sindri79@gmail.com


Mįnudagspósturinn 29. maķ 2006

Śrslit borgarstjórnarkosninganna ķ Reykjavķk eru nęst bezta nišurstaša sem viš sjįlfstęšismenn gįtum vonazt eftir. Fyrst ekki nįšist hreinn meirihluti, eins og aš var stefnt, var ęskilegt aš annaš fylgi dreifšist sem mest į hina flokkana – eins og raunin varš. Žaš žżddi, eins og margir bentu į, aš sjįlfstęšismenn voru ķ lykilhlutverki hvaš varšaši myndun nżs meirihluta ķ borgarstjórn og gįtu samiš viš öll hin frambošin meš tilliti til fylgis. Hinn möguleikinn, aš hin frambošin fjögur tękju sig saman um myndun meirihluta, žótti fįum įkjósanlegur kostur sem skiljanlegt er.

Sjįlfstęšismenn hafa annars nįš samkomulagi viš framsóknarmenn um myndun nżs meirihluta. Vilhjįlmur Ž. Vilhjįlmsson mun verša borgarstjóri og Björn Ingi Hrafnsson, oddviti framsóknarmanna, formašur borgarrįšs. Žetta ętti aš verša til žess aš styrkja stöšu Björns Inga verulega innan Framsóknarflokksins og auka mjög möguleika hans sem framtķšarleištoga žar į bę - ž.e. aš žvķ gefnu aušvitaš aš flokkurinn eigi einhverja framtķš fyrir sér.

Sjįlfstęšismenn ręddu sem kunnugt er fyrst viš Frjįlslynda flokkinn sem var aš mörgu leyti ešlilegasti fyrsti kostur žar sem flokkarnir tveir voru ķ minnihluta į sķšasta kjörtķmabili. Žęr višręšur runnu žó śt ķ sandinn og žį einkum vegna flugvallarmįlsins, en frjįlslyndir munu ekki hafa viljaš hvika frį žeirri stefnu sinni aš flugvöllurinn yrši įfram ķ Vatnsmżrinni. Eitthvaš sem aš vissu leyti mį virša.

Hins vegar hefur flugvallarmįliš žannig orkaš nokkuš tvķmęlis fyrir frjįlslynda. Įn nokkurs vafa mį rekja stóran hluta af fylgisaukningu žeirra ķ kosningunum til stefnu žeirra ķ mįlinu. Eins og kunnugt er tókst žeim žó ekki aš tryggja sér tvo borgarfulltrśa eins og aš var stefnt. Į hinn bóginn mun afstaša žeirra hafa dęmt žį til įframhaldandi veru ķ minnihluta.

Helzti ókosturinn viš samstarf viš framsóknarmenn eru tengsl žeirra viš R-listann heitinn. Žaš mį žó hugga sig viš žaš aš Alfreš Žorsteinsson skuli ekki lengur vera oddviti žeirra ķ Reykjavķk. Sama hefši įtt viš um Samfylkinguna og alls ekki sķšur. Eini kosturinn viš samstarf viš hana hefši veriš sterkur meirihluti hvaš varšar fjölda borgarfulltrśa. Annaš ekki. Helzti kosturinn viš samstarfiš viš framsóknarmenn er lķkar įherzlur sem hefur sżnt sig ķ skjótum višręšum ķ dag.

En hvaš meš Vinstri-gręna? Fyrir utan R-lista tengslin er sósķalismi, jś, alltaf sósķalismi. Helzti kosturinn viš samstarf viš Vinstri-gręna hefši veriš sį aš žaš hefši styrkt stöšu žeirra og žannig rennt enn frekari stošum undir varanlega skiptingu vinstrivęngsins ķ ķslenzkum stjórnmįlum ķ a.m.k. tvo flokka.

Aš sama skapi hefši samstarf viš frjįlslynda vafalķtiš styrkt žį ķ sessi sem vęri į hinn bóginn ókostur fyrir hagsmuni Sjįlfstęšisflokksins, enda mį fastlega gera rįš fyrir aš stór hluti, og jafnvel stęrstur hluti, fylgis frjįlslyndra hefši annars fylgt sjįlfstęšismönnum aš mįlum.

 

---

Žaš er annars furšulegt aš hlusta į Ólaf F. Magnśsson, oddvita frjįlslyndra ķ Reykjavķk, kvarta sįran yfir žvķ aš Vilhjįlmur Ž. skuli hafa hętt višręšum viš hann ķ dag og tilkynnt honum žaš ekki fyrr en klukkutķma eftir aš žeir höfšu męlt sér mót. Eins og kunnugt er hętti Ólafur sjįlfur višręšum viš R-listaflokkana ķ gęr og hafši žį ekki einu sinni fyrir žvķ aš afboša sig į fund sem hann hafši bošaš komu sķna į. Lét bara ekki sjį sig og lét hvorki kóng né prest vita. Žess ķ staš hóf hann višręšur viš sjįlfstęšismenn sem hann hafši frumkvęši aš.

En žetta er śt af fyrir sig ekkert nżtt, ž.e. aš tveir męlikvaršar séu ķ gangi hjį frjįlslyndum. Žeir mótmęltu žvķ t.a.m. haršlega žegar Gunnar Örn Örlygsson, alžingismašur, sagši skiliš viš žį og gekk ķ rašir sjįlfstęšismanna į sķšasta įri. Kröfšust žeir žess aš hann segši af sér žingmennsku į žeim forsendum aš Frjįlslyndi flokkurinn ętti žingsętiš en ekki hann. Sama fólk sį hins vegar ekkert aš žvķ ķ lok įrs 2001 aš Ólafur F. skyldi ganga śr röšum sjįlfstęšismanna og til lišs viš frjįlslynda en halda engu aš sķšur įfram aš gegna embętti borgarfulltrśa fram aš borgarstjórnarkosningunum 2002.

---

Ingibjörg Sólrśn Gķsladóttir, formašur Samfylkingarinnar, og fleira samfylkingarfólk talaši um aš žó nišurstašan ķ Reykjavķk vęru vonbrigši žį héldi flokkurinn samt sķnum fjórum fulltrśum. Hvaša fjórum fulltrśum? Jś, žessum tveimur sem Samfylkingin hafši formlega og svo hina tvo sem opinberlega voru sagšir óhįšir en allir vissu aš styddu flokkinn.

Óhįši stimpillinn var einungis hugsašur til aš reyna aš gera R-listann į sķnum tķma seljanlegri, m.ö.o. til aš blekkja kjósendur, sem ekki vildu taka afstöšu meš neinum einum flokki umfram ašra, til aš telja sig eiga samleiš meš R-listanum sem óhįšir kjósendur sem kysu óhįša frambjóšendur. Sama į viš um ašra sem hafa fariš žessa leiš ķ kosningum, hvort sem žaš į viš um Vinstri-gręna eša frjįlslynda. Žess utan er aušvitaš ekkert til sem heitir óhįšir frambjóšendur, a.m.k. ekki sem hengja sig utan ķ ašra flokka.

---

Žaš er aš verša oršiš ansi žreytt vęliš ķ framsóknarmönnum aš allir séu vondir viš žį. Žetta jókst stórlega eftir aš žeir tóku viš forsętisrįšuneytinu og Halldór Įsgrķmsson tók viš sem forsętisrįšherra og žar meš helzti talsmašur rķkisstjórnarinnar śt į viš. Žvķ starfi hefur hefur sem fyrr fylgt aš svara alls kyns gagnrżni į störf hennar, bęši sem įtt hefur rétt į sér en klįrlega oftar sem enginn fótur hefur veriš fyrir.

Žetta hlutverk fórum viš sjįlfstęšismenn meš ķ rśm 13 įr įn slķks vęls og žrįtt fyrir aš hafa t.a.m. misst talsvert fylgi ķ žingkosningunum 2003 į mešan framsóknarmenn héldu sķnu. Framsóknarmenn hafa nś haft forsętisrįšuneytiš ķ minna en tvö įr og hafa svo aš segja allan žann tķma vęlt yfir žvķ aš žeir einir verši aš taka į sig gagnrżni į rķkisstjórnina.

---

Og aš sķšustu. Eina svariš sem samfylkingarfólk viršist hafa, žegar minnzt er į aš tilraunin til aš sameina allra vinstrimenn į Ķslandi ķ einn flokk (žessi sem kallašist Samfylkingin) hafi mistekizt, er aš Samfylkingin sé hlutfallslega stęrsti jafnašarmannaflokkur į Noršurlöndunum. Žaš mį vel vera en hvaš kemur žaš mįlinu viš? Hvers vegna getur fólk ekki bara gengizt viš žeirri stašreynd aš žessi tilraun mistókst algerlega?

Hjörtur J. Gušmundsson
hjorturg@hi.is

 


Gullkorniš į sunnudegi

„In the beginning of a change, the patriot is a scarce man; brave, hated, and scorned. When his cause succeeds, however, the timid join him, for then it costs nothing to be a patriot.“

Mark Twain


Skķtkast Hallgrķms (Samfylkingarinnar)

Hallgrķmur Helgason skrifaši grein į Visi.is ķ fyrradag. Žaš vęri svo sem ekki frįsögu fęrandi nema af žvķ aš Hallgrķmur gerir lķtiš annaš žessa dagana nema endurvarpa biturš sinni gagnvart Sjįlfstęšisflokknum. Nś er Davķš Oddsson hęttur ķ stjórnmįlum og hina svörtu biturš tekur Hallgrķmur śt į Birni Bjarnasyni. Viš skulum nś vona aš Björn fari ekki aš hętta lķka til aš Hallgrķmur missi ekki sjónar į tilgangi lķfsins.

Einu sinni sagši mašur viš mig aš biturš vęri eins og krabbamein. Ef ekkert vęri gert dreyfši hśn sér og dręgi mann aš lokum til dauša. Žessi įgęti mašur įtti aš sjįlfsögšu viš sįlarlega en ekki lķkamlega.

En grein Hallgrķms er ekki žess virši aš vitna ķ eša endurtaka. Hśn dęmir sig sjįlf. Helst er aš vorkenna svona manni og žeim sem umgangast hann. Honum hlżtur aš lķša illa og žurfa einhvers konar hjįlp.

En žaš sem vekur furšu mķna er aš Samfylkingin ķ Reykjavķk setti greinina inn į vef sinn. Į forsķšu undir ,,helstu mįl.” Jį, jį beint inn forsķšu vefsins, meš grein eftir formanninn og ašra žingmenn.

Žżšir žetta aš biturš og nöldur Hallgrķms sé hluti af skošun og stefnu flokksins. Er ,,martröš” eša ,,ķmyndun” Hallgrķms Helgasonar eitthvaš sem kemur til meš aš móta stefnu Samfylkingarinnar?

Žetta er žaš sem einkennir Samfylkinguna undir forystu Ingibjargar Sólrśnar Gķsladóttur.
Ég hef įšur skrifaš um hlutverk Ingibjargar ķ ķslenskum stjórnmįlum. Mašur sannfęrist meš hverjum deginum hversu ómögulegur stjórnmįlamašur hśn er aš öllu leyti. Eftir aš hafa lagt fjįrhag Reykjavķkurborgar ķ rśst fannst Ingibjörgu Sólrśnu tilvališ aš snśa sér aš rķkinu enda allt meira og minna ķ lagi žar fjįrhagslega og žvķ nóg fyrir hana aš gera. Allt ķ nafni umręšu og lżšręšis aušvitaš.

Ingibjörg Sólrśn hefur EKKERT lagt af mörkum ķ stjórnmįlaumręšu eša stefnu į Ķslandi sķšan hśn var kosinn formašur Samfylkingarinnar. Hśn er hins vegar fyrsta manneskja til aš segja ,,hvaš hefši įtt aš gera” žegar einhver telur eitthvaš vera aš ķ žjóšfélaginu. Hvaš er annars aš frétta af framtķšarhópnum sem Ingibjörg įtti aš leiša fyrir žremur įrum? Hvar er utanrķkisstefna Samfylkingarinnar? Nęr hśn śt fyrir ašild Ķslands aš ESB? Eša į Brussel aš sjį um ÖLL okkar utanrķkismįl? Hver er stefna Samfylkingarinnar ķ sjįvarśtvegsmįlum? Fyrir kosningarnar 2003 talaši Ingibjörg ķ hringi ķ žeim mįlum? Žaš eina sem hśn skipti ekki um skošun į var aš taka kvótann af žeim sem eiga hann ķ dag.

Hvar er skattastefna Samfylkingarinnar? Žar talaši Ingibjörg lķka ķ hringi. Žaš eina sem hśn stóš föst į var aš hękka skatta į efnameira fólk žar meš skattžrepum.

Nś er žaš ekki svo aš mig langi sjį Ingibjörgu eša Samfylkinguna ganga vel ķ stjórnmįlum. Į mešan žjóšinni gengur vel gengur Samfylkingunni illa og žaš er įgętt. Įstęšan fyrir žessum skrifum mķnum er aš žegar Ingibjörg og Samfylkingin eru stefnulaus eins og nś er žį tekur skķtkastiš viš. Žį fer flokkurinn aš birta drullusvašsgreinar eftir Hallgrķm Helgason gegn Sjįlfstęšisflokknum eša einstaka fyrrverandi og nśverandi flokksmešlimum.

Rétt er aš taka fram aš skošun mķn į Ingibjörgu Sólrśnu er pólitķsk en ekki persónuleg. Ólķkt skošunum hennar og Hallgrķms į Davķš Oddssyni eša Birni Bjarnasyni. Enda viršist fylgi flokksins vera ķ takt viš žaš.

Gķsli Freyr Valdórsson
gislifreyr@simnet.is


Mįnudagspósturinn 22. maķ 2006

Fyrir helgi fóru fram einkennilegar umręšur ķ Brussel um žaš hver nęstu skref kynnu aš verša varšandi frekari stękkun Evrópusambandsins. Allt ķ einu var Ķsland komiš inn ķ žęr vangaveltur žó ekkert hafi vitaskuld gerzt hér į landi sem gefur tilefni til žess. Žetta hófst meš žvķ aš Olli Rehn, sem fer meš stękkunarmįl ķ framkvęmdastjórn sambandsins, var spuršur aš žvķ į fundi rannsóknarstofnunarinnar European Policy Centre hvort Ķsland kynni aš koma til greina sem ašildarrķki ķ nįinni framtķš og svaraši Rehn žvķ til aš svo kynni aš verša og žį hugsanlega į eftir Rśmenķu og Bślgarķu sem nś standa ķ samningavišręšum viš Evrópusambandiš. Hann lagši žó įherzlu į aš engin ósk hefši komiš frį Ķslendingum um ašild.

Rehn tók ennfremur fram aš ašild Ķsland kęmi ekki til skošunar fyrr en eftir aš komiš hefši veriš į fyrirhugušum breytingum į stofnanakerfi Evrópusambandsins og endurskošun į fjįrlögum žess. Ž.e. eftir aš fyrirhuguš stjórnarskrį sambandsins hefur tekiš gildi sem allar lķkur eru į aš hśn muni gera į einn eša annan hįtt. Žetta er athyglisvert ķ ljósi žess aš gildistaka stjórnarskrįrinnar mun sķzt gera Evrópusambandiš meira ašlašandi en žaš žegar er fyrir Ķslendinga. Forseti framkvęmdastjórnarinnar, José Manuel Barroso, brįst hins vegar viš ummęlum Rehn meš žvķ aš lżsa efasemdum sķnum um aš fleiri rķki ęttu eftir aš fį ašild aš Evrópusambandinu en žau rķki sem žegar vęri veriš aš ręša viš.

Žó umręšurnar hafi veriš einkennilegar var fréttaflutningurinn af žeim hér heima enn furšulegri. Gildir žį einu hvort um er aš ręša Morgunblašiš, NFS eša Rķkisśtvarpiš. Helzt mįtti skilja žaš sem svo aš hér į landi vęru menn óšir og uppvęgir aš ganga ķ Evrópusambandiš og žaš eina sem stęši ķ vegi fyrir žvķ aš af žvķ yrši vęri aš gręnt ljóst fengist frį Brussel. Žetta byggšist m.ö.o. oršum allt į žvķ hvaš Olli Rehn og félagar tękju įkvöršun um aš gera. Sś er žó vitaskuld langt žvķ frį raunin.

---

Hugmyndir eru nś uppi innan Framsóknarflokksins aš flżta flokksžingi hans og halda žaš ķ nóvember nk. ķ staš fyrri hluta nęsta įrs. Opinbera skżringin į žessu er 90 įra afmęli flokksins, en tillagan um žetta er komin frį formanninum, Halldóri Įsgrķmssyni. Žvķ er kannski ekki aš furša aš mašur velti žvķ fyrir sér hvort hann sé ekki į leiš śr formannsstólnum og hafi ķ hyggju gefa nżjum leištoga svigrśm til žess aš undirbśa flokkinn undir žingkosningarnar į nęsta įri?

Hjörtur J. Gušmundsson
hjorturg@hi.is

 


Gullkorniš į sunnudegi

„How many legs does a dog have if you call the tail a leg? Four. Calling a tail a leg doesn't make it a leg

Abraham Lincoln


Ungir Jafnašarmenn vs. kapķtalismi

Ungir jafnašarmenn opnušu endurbętta vefsķšu sķna ķ sķšustu viku. Viš hér į Ķhald.is myndum nś alla jafna ekki sérstaklega fjalla um žaš en óskum žeim hins vegar til hamingju meš nżja sķšu og óskum žeim alls hins besta žó stjórnmįlaskošanir žęr er birtast į pólitķk.is séu ekki mörgum til heilla.

Žann fimmtįnda žessa mįnašar birtist grein į sķšunni. Titill greinarinnar var ,,Kapķtalisminn og velferšarrķkiš” og vonaši ég aš meš nżju śtliti sķšunnar hefšu ungir jafnašarmenn tekiš upp nżja hugmyndafręši og kominn vęri fram nżtt mįlsgagn kapķtalismans. Svo var žó aldeilis ekki. Žaš er svo sem ķ lagi aš ungir sósķalistar fjalli um skošanir sķnar og jafnvel hamri į okkur hęgrimönnum žyki žeim žeir žurfa žess. Til žess er jś tjįningarfrelsiš. Hins vegar eru nokkur atriši röng ķ greininni. Öšru er ég bara ósammįla og ętla aš mótmęla.

Kryfjum mįliš:

Höfundur greinarinnar byrjaš hana svona:
Stęrsta breytingin viš fall kommśnismans var aš ķ kjölfariš var ašeins eitt stjórnkerfi viš lżši, hiš kapķtalķska lżšręši. Eins og sagan sżnir fylgir žvķ yfirleitt mikil hętta žegar eitt kerfi rķkir. Sama hvert žaš er.

Hvaša saga er žaš? Hefur einhvern tķmann ķ sögunni veriš bara eitt ,,kerfi” ķ öllum heiminum?

Nęst heldur höfundur žvķ fram aš žaš sé ķ raun komin upp žaš sem viš ,,nż-frjįlshyggjumenn” köllum einokunarstöšu hugmyndafręšilega séš. Žaš sé engin samkeppni milli kommśnismans og kapķtalismans. Hann syrgir aš žaš sé engin mótstaša viš kapķtalismann.

Žetta er heldur ekki rétt. Mótstašan birtist į hverjum degi t.a.m. į žeirri vefsķšu sem greinin var skrifuš į, pólitķk.is. Samkeppnin eša öllu heldur andstašan birtist einnig ķ stefnu flokka eins og Samfylkingarinnar, żmsum fjölmišlum, skrifum sósķalista og fleira. Žaš er mjög margir sem hatast śt ķ frelsiš og kapķtalismann og vilja aš hiš opinbera hafi afskipti af sem mestu ķ lķfi fólks.

Og barįttan į sér ekki bara staš į hugmyndafręšilegum vettvangi. Žaš er margt sem betur mį fara. Sósķalisminn teygir anga sķna allt of langt inn ķ hiš opinbera og skeršir frelsi hins almenna borgara. Hann einnig skeršir žaš višskiptafrelsi sem kapķtalisminn gerir rįš fyrir til aš virkileg velferš geti įtt sér staš. Barįttan į sér staš ķ žingsölum og į sveitastjórnarfundum. Allt of oft hefur hiš opinbera sett reglur sem skerša frelsi einstaklinga eins og bent er į hér og hefur jafnan veriš gert į žessu vefriti. Žetta tengist allt umręšunni um kapķtalisma.

En nęst snżr höfundur sér aš mikilvęgi jafnašarmannaflokka. Einhvern veginn tengir hann žaš viš hatur sitt į fyrirtękjum og almennum dugnaši. Hann vill aš jafnašarmannaflokkar séu ,,mótvęgi”

Oršrétt segir höfundur:
,,...žeir verša aš skilgreina žęr hęttur sem af honum stafa og mynda skjaldborg um žį hagsmuni sem kapķtalisminn ógnar.”

Og hann endurspeglar višhorf sósķalista:
,,Viš erum aš horfa upp į hiš kapķtalķska kerfi Vesturlanda žróast meš žeim hętti aš sį sišspilltasti kemst lengst. Sį sem rekur flesta, kastar umhverfissjónarmišum fyrir róša, sį sem byggir sprengjur og framleišir svo steinsteypu til žess aš byggja hśsin sem sprengjurnar eyšilögšu er sį sem mest gręšir. Og į hlutabréfamarkašnum er žaš eini męlikvaršinn sem rķkir.”

Bķddu viš. Žarf mašur aš vera sišspilltur til aš komast af. Eru allir sem hafa nįš įrangri ķ lķfinu sišspilltir? Og hvaš hlutabréfamarkašinn varšar. Žaš eru žśsundir manna bara į Ķslandi sem versla į hlutabréfamarkaši daglega. Eru žeir allir glępamenn ķ augum sósķalistanna hjį Ungum jafnašarmönnum? Ef skynsamur fertugur mašur kaupir hlutabréf og gręšir į žvķ, er hann žį sišspilltur?

Žaš eru kaldar kvešjurnar sem menn fį frį ķslenskum jafnašarmönnum. Žeim sem vel hefur gengiš (žį sérstaklega ķ višskiptum) eru allir sišspilltir glępamenn sem enga įbyrgš taka į neinu nema eigin veski. Rétt er žó aš minna höfund į aš fyrirtęki gera annaš en aš reka fólk og spilla umhverfinu. Hversu margir starfsmenn ętli vinni hjį Gaumi, Icelandair, Olķs, Skeljungi, Össuri, Alcan og fleiri sišspilltum fyrirtękjum. Fęst fyrirtęki eru bśinn aš reka alla sķna starfsmenn. Hafa Ungir Jafnašarmenn einhverjar hugmyndir um hvaš žeir vilja gera viš allt žetta fólk? Ętla žeir aš segja fólkinu aš žaš sé aš vinna fyrir sišspillta glępamenn? Žeir gleyma žvķ lķka aš žetta fólk stundar einnig sišspillta villumenningu į hlutabréfamarkašnum.

En žetta er ekki bśiš!

Höfundur greinarinnar vill sjį velferšarrķki žar sem öllum eru tryggš ,,grundvallarréttindi” Hann vill aš ,,öllum séu tryggš grundvallarréttindi og į žeim grundvelli hefjist allir kapphlaupiš.” Og įfram heldur hann og hatast śt ķ hinn frjįlsa markaš, ,,žessi hugmynd, [...]gengur śt į žaš aš samfélag sé ķ raun ekki til og žess ķ staš séu bara einstaklingar sem berjast innbyršis. Aš eins og dżrin ķ dżrarķki žį lifi sumir og ašrir deyi, og žaš sé nįttśrulegt aš žeir sem sterkastir séu vinni - hinir deyi.”

Getur höfundur bent mér į einhver ,,grundvallarréttindi” sem ķslenskir rķkisborgarar eiga ekki rétt į eša ašgang aš?

Žaš er ekki rétt aš samfélag sé ekki til. Og žaš er heldur ekki rétt aš einstaklingar žurfi aš berjast innbyršis eins og dżr ķ dżrarķki. Ekki veit ég hvernig žetta er į samkomum Ungra Jafnašarmanna en fólk getur alveg lifaš sómasamlegu lķfi įn žess aš haga sér eins og dżr. Lķfiš er ekki kapphlaup sem einhver žarf aš vinna. Žaš žarf ķ raun engin barįtta aš eiga sér staš. Hins vegar eru dugnašur, skynsemi og frelsi orš sem Ungir Jafnašarmenn ęttu aš kynna sér. Žó aš einhver nįi įrangri ķ lķfinu er sį hinn sami ekki endilega aš brjóta į einhverjum öšrum, hvaš žį aš berjast viš hann eša stela frį honum. Markašurinn er ekki lokašur hringir sem deilist jafn nišur į alla. Hann getur endalaust stękkaš.

Og žį kemur žaš besta.

Höfundur skrifar:
,,Žaš er ekki einfalt aš standa af sér endalausan įróšur stórfyrirtękja, fjölmišla [...], hagfręšinganna sem eru bśnir aš skilgreina fyrir okkur heim sem ašeins gengur śt į krónur og aura. En aš standast žennan įróšur er akkśrat žaš sem nśtķma jafnašarmannaflokkur veršur aš gera til žess aš geta stašiš undir nafni.”

Hvaša įróšur? Vęri ekki ķ lagi aš nefna žaš.

Og įfram... ,,Stór skref ķ žessa įtt var stigiš ķ Samfylkingunni meš Framtķšarhópunum. Žar fór fram umręša um stefnur framtķšarinnar fyrir jafnašarmannaflokk framtķšarinnar. Og žrįtt fyrir tilraunir fjölmišla, pólitķskra andstęšinga, sumra innanflokksmanna og annarra sem hagsmuna hafa aš gęta aš žessar umręšur verši aldrei aš stefnu Samfylkingarinnar, žį er žetta einhver merkilegasta gjörš ķslensks stjórnmįlaflokks fyrr og sķšar.”

Ķ fyrsta lagi og aftur, skref gegn hvaša įróšri? Žaš er reyndar tżpiskt fyrir Samfylkinguna aš ,,hefja umręšu gegn einhverju” sem enginn veit hvaš er. Og ķ öšru lagi, er žaš ,,merkilegasta gjörš ķslensk stjórnmįlaflokks fyrr og sķšar” aš stofna umręšu eša stefnuhóp (sem litlu sem engu hefur skilaš). Gott og vel. The beauty is in the eye of the beholder.

Og hér kemur žaš allra besta...
,,En žetta var hugmyndin sem Samfylkingin kom fram meš undir forystu Ingibjargar Sólrśnar Gķsladóttur. Ein valdamesta manneskja į landinu kom fram meš hugmynd sem ķ raun snérist um aš minnka völd hennar!”

Ingibjörg Sólrśn Gķsladóttir var varažingmašur žegar ,,Framtķšarhópurinn” var settur į laggirnar žannig aš hśn var ekki ,,ein valdamesta manneskja į landinu.”
En ķ sama samhengi mį minnast į žaš aš enginn stjórnmįlamašur hefur unniš aš žvķ aš ,,minnka völdin sķn” eins og Davķš Oddsson. Og ķ hvert skipti sem völdin hafa įtt aš minnka hafa vinstri menn beitt sér gegn žvķ.

En af hverju er ég aš velta mér upp śr skrifum žessa įgęta unga manns. Jś, ég lķt svo į aš žaš sem fram kemur į www.politik.is endurspegli sjónarmiš Ungra Jafnašarmanna og aš skrif žessi séu lżsandi fyrir sjónarmiš žeirra. Hatur į markašnum, fyrirtękjum, velgengni, dugnaši og frelsi einstaklingsins.

En allavega, góša helgi...

Gķsli Freyr Valdórsson
gislifreyr@simnet.is


Bannaš aš efast um žróunarkenninguna

Félagslegur rétttrśnašur lętur vķša į sér kręla lķkt og annar sósķalismi. Žaš eru ófįar skošanir sem viš megum ekki hafa og tjį ķ friši fyrir varšmönnum hans. Žrįtt fyrir aš hér eigi aš heita lżšręšisžjóšfélag. Eitt af žvķ sem mį ekki er aš efast um žróunarkenningu Darwins. Ķ marga įratugi hefur henni veriš haldiš aš fólki į öllum aldri į Vesturlöndum – žį ekki sķzt börnum ķ gegnum skólakerfi viškomandi rķkja – eins og ekkert annaš gęti komiš til greina. Engu aš sķšur er stašreyndin sś aš žróunarkenningin er einmitt žaš – kenning. Hśn hefur nefnilega alls ekki veriš sönnuš meš óyggjandi hętti. Raunar langt frį žvķ.

En hvaš sem žvķ lķšur žį er ekki tilgangurinn meš žessari grein aš fjalla um žaš hvort žróunarkenning Darwins sé į rökum reist eša ekki heldur žann félagslega rétttrśnaš sem hefur smįm saman slegiš um hana skjaldborg žannig aš ķ dag mį enginn į Vesturlöndum efast um gildi hennar įn žess aš vera sakašur hreinlega um heimsku og/eša trśaröfga vilji svo til aš viškomandi jįti kristna trś.

Žessi félagslegi rétttrśnašur hefur einna bezt opinberaš sig ķ tengslum viš umręšur į undanförnum įrum um žaš sem kallaš hefur veriš upp į enska tungu “intelligent design theory” og žżtt hefur veriš į ķslenzku į żmsa vegu, s.s. vitshönnunarkenning eša vitręn hönnun. Kenningin gengur ķ stuttu mįli śt į žaš aš heimurinn sé ķ raun alltof flókinn til žess aš hann hafi getaš oršiš til fyrir einhverja tilviljanakennda žróun eins og žróunarkenningin heldur fram. Žaš hljóti eitthvaš fleira aš hafa komiš til.

En žessu mį ekki halda fram. Žaš mį ekki efast um žróunarkenninguna frekar en aš žaš mįtti efast į sķnum tķma um aš heimurinn vęri flatur eins og pönnukaka. Žróunarkenningarsinnar eru m.ö.o. oršum komnir ķ hlutverk kažólsku kirkjunnar į sķnum tķma og verja nś meš kjafti og klóm žį hugmyndafręši sem žeim var innprentuš ķ ęsku sem hiš eina rétta. Ófįir varšmenn žróunarkenningarinnar eru sömuleišis fręšimenn sem hafa margir byggt margra įra rannsóknir, og jafnvel ęvistarf sitt, į kenningu Darwins og mega ekki til žess hugsa aš einokunarstöšu hennar sé ógnaš.

En hvaš finnst almenningi? Fyrr į žessu įri var birt skošanakönnun ķ Bretlandi, heimalandi Darwins, sem sżndi aš 22% ašspuršra trśa sköpunarsögunni, ž.e. aš Guš hafi skapaš heiminn eins og greint er frį ķ Biblķunni, 17% sögšust trśa “intelligent design” kenningunni og 48% sögšust höll undir žróunarkenninguna. Afgangurinn, 12%, sagšist ekki vera viss. Žetta žżšir m.ö.o. aš meirihluti Breta trśir ekki žróunarkenningunni sem kemur aušvitaš verulega į óvart ķ ljósi įšurnefndrar einokunarstöšu, žį ekki sķzt ķ skólakerfum vestręnna rķkja.

Žegar spurt var ķ sömu könnun hverja af žessum kenningum ętti aš kenna ķ raunvķsindum ķ brezkum skólum, žegar fjallaš vęri um žaš hvernig heimurinn hafi oršiš til, nefndu 69% ašspuršra žróunarkenninguna, 41% “intelligent design” kenninguna og 44% sköpunarsöguna.

Allt ašrar tölur er sķšan um aš ręša ef litiš er til Bandarķkjanna. Skošanakönnun, sem gerš var žar ķ landi ķ október į sķšasta įri, sżndi aš einungis 15% Bandarķkjamanna trśa į žróunarkenningu Darwins. Ž.e. aš mašurinn hafi oršiš til og žróast įn žess aš Guš kęmi žar nęrri. Meirihluti ašspuršra, eša 51%, sagšist hins vegar trśa sköpunarsögunni, ž.e. aš Guš hafi skapaš manninn ķ nśverandi mynd. Žrķr af hverjum tķu sögšust sķšan trśa žvķ aš mašurinn hefši žróast en undir stjórn Gušs. Žessar nišurstöšur eru ķ samręmi viš fyrri kannanir.

Hvaš sem fólki annars kann aš finnast um žessi mįl žį er lykilatrišiš žaš aš fólk į aš hafa frelsi til aš hafa sķna skošun į žeim hvaš sem varšmönnum félagslegs rétttrśnašar kann aš finnast um žaš. Og sama į viš um önnur mįl žar sem ašeins mį hafa įkvešnar skošanir og ašrar ekki aš mati žessara ašila. Mįl eins og innflytjendamįl og mįlefni samkynhneigšra svo dęmi séu tekin.

Ķ lżšręšisrķkjum ber aš ręša mįlin opinberlega į mįlefnalegan og fordómalausan hįtt en ekki žannig aš įkvešnum ašilum umręšunnar sé hreinlega bannaš aš hafa žęr skošanir sem žeir sjįlfir kjósa af einhverjum sjįlfskipušum skošanalöggum sem enga samleiš eiga meš neinu sem kallast getur lżšręši.

---

Hśn er annars nokkuš merkileg auglżsing Ungra jafnašarmanna um Fjölskyldu- og hśsdżragaršinn sem sżnd er ķ sjónvarpi žessa dagana, en žar er gert aš žvķ skóna aš R-listinn hafi byggt upp garšinn. Skošum žetta ašeins nįnar.

Eins og segir į heimasķšu garšsins var įkvöršun um byggingu hans tekin af borgarrįši Reykjavķkur žann 22. aprķl 1986 og hann var sķšan opnašur 19. maķ 1990 af Davķš Oddssyni, žįverandi borgarstjóra. Fyrsta skóflustungan aš Fjölskyldu- og hśsdżragaršinum var sķšan tekin af Markśsi Erni Antonssyni, sem tók viš af Davķš į borgarstjóratóli, 24. įgśst 1991 og loks var hann opnašur 24. jśnķ 1993.

R-listinn komst hins vegar ekki til valda ķ Reykjavķk fyrr en 1994. Žaš er žvķ ekki hęgt aš skilja žetta öšruvķsi en svo aš žaš sé slķk leitun aš einhverju sem vinstrimenn hafa gert af viti ķ valdatķš R-listans ķ Reykjavķk aš žeir žurfa aš eigna sér verk annarra.

Hjörtur J. Gušmundsson
hjorturg@hi.is


Mįnudagspósturinn 15. maķ 2006

Ófįir talsmenn žess aš Ķsland gangi ķ Evrópusambandiš hafa veriš išnir viš žaš aš kalla eftir virkri umręšu um Evrópumįlin eins og žaš hefur veriš nefnt. Žetta į ekki sķzt viš um forystu Samtaka išnašarins og žį einkum og sér ķ lagi ķ kjölfar vitrunar Halldórs Įsgrķmssonar, forsętisrįšherra, fyrr į žessu įri um aš Ķsland yrši oršiš aš hreppi ķ Evrópusambandinu fyrir įriš 2015. Vitanlega er hiš bezta mįl aš kallaš sé eftir virkri umręšu um Evrópumįlin žar sem žau vęru vęntanlega rędd į breišum grundvelli og skošuš śt frį sem allra flestum hlišum svo komast megi aš skynsamlegri nišurstöšu. Žaš hefur žó sżnt sig ķ gegnum tķšina aš žegar stušningsmenn ašildar aš Evrópusambandinu hér į landi hafa kallaš eftir umręšum um mįlaflokkinn hafa žeir įtt viš umręšur sem snśist um žaš aš Ķsland eigi aš ganga ķ Evrópusambandiš - ekki hvort.

Žegar Samtök išnašarins köllušu eftir auknum umręšum um Evrópumįlin ķ byrjun žessa įrs vonašist ég til žess aš nś yrši breyting į og ķ žetta skiptiš vęri įtt viš raunverulegar umręšur žar sem fjallaš yrši um mįliš į breišum grunni. Samtökin sögšust ekki ętla aš lįta sitja viš oršin tóm ķ žeim efnum og hafa žau haldiš tvęr samkundur į įrinu žar sem Evrópumįlin hafa veriš rędd; Išnžing 2006 og sķšan svonefndan rįšgjafarįšsfund 11. maķ sl. Į bįšum žessum samkundum voru nęr allir žeir, sem annaš hvort fluttu erindi eša tóku žįtt ķ pallboršsumręšum, talsmenn žess aš Ķsland gangi ķ Evrópusambandiš og taki upp evruna.

Ber s.s. aš skilja žaš sem svo aš žetta sé hugmynd Samtaka išnašarins um virka umręšu? Nęr vęri jś aš kalla žetta einręšu ķ samręmi viš žaš sem komiš var inn į hér į undan. Aš sjįlfsögšu rįša samtökin žvķ alfariš hvernig žau skipuleggja sķna fundi, en žaš er aušvitaš spurning hversu mikil umręša į sér staš žegar rašaš er saman fólki sem hefur svo aš segja nįkvęmlega sömu afstöšu til višfangsefnisins. Einkum er žetta athyglisvert ķ ljósi žess aš Samtök išnašarins segjast ekki hafa pólitķska afstöšu til Evrópumįlanna heldur séu žau ašeins aš hugsa um hagsmuni mešlima sinna. Er žaš ekki einmitt mešlimum samtakanna mest ķ hag aš žau nįlgist žessi mįl meš sem breišastri skķrskotun? Sérstaklega žegar skošanakannanir samtakanna hafa ķtrekaš sżnt aš stór hluti mešlima žeirra er andvķgur ašild aš Evrópusambandinu?

Til samanburšar viš fundahöld Samtaka išnašarins mį nefna aš žann 8. aprķl sl. hélt Heimssżn, hreyfing sjįlfstęšissinna ķ Evrópumįlum, opinn fund um evruna og krónuna žar sem žess var sérstaklega gętt aš ólķkum sjónarmišum vęri gert nokkurn veginn jafn hįtt undir höfši sem tókst mjög vel. Og žaš sem meira er žį var einmitt fulltrśi Samtaka išnašarins annar af tveimur framsögumönnum fundarins. Enginn fulltrśi žeirra sjónarmiša, aš hagsmunum Ķslands sé bezt borgiš meš žvķ aš standa utan Evrópusambandsins, flutti hins vegar erindi eša tók žįtt ķ pallboršsumręšum į samkundum Samtaka išnašarins sem žó segjast styšja virka umręšu um Evrópumįlin.

Žaš er žvķ oršiš meira en ljóst hvaš ķslenzkir Evrópusambandssinnar eiga viš žegar žeir tala um umręšur um Evrópumįl.

---

Og įfram um Evrópumįlin. Einhvern veginn held ég aš Halldór Įsgrķmsson ętti aš lķta ašeins ķ eigin barm įšur en hann skammar ašra fyrir aš taka undir órökstudda gagnrżni żmissra erlendra ašila į ķslenska fjįrmįlakerfiš. Ķtrekašar yfirlżsingar hans žess efnis, og žį ekki sķzt viš erlenda ašila, aš hugsanlega kunni aš koma til įlita aš taka upp evru hér į landi (sem er žess utan ķ bezta falli langsótt) vegna stöšunnar ķ efnahagsmįlum žjóšarinnar ķ augnablikinu, eru ekki beint til žess fallnar aš auka tiltrś fólks į žaš erlendis.

---

Žaš er alltaf jafn sérkennilegt aš heyra talsmenn ašildar aš Evrópusambandinu tala um aš viš veršum aš ganga ķ sambandiš til aš geta tekiš žįtt ķ alžjóšavęšingunni og aš sama skapi aš ef göngum ekki žar inn jafngildi žaš einangrun. Viš erum aušvitaš alveg ęgilega einangruš eins og stašan er ķ dag! Žetta er enn fyndnara ķ ljósi žeirrar stašreyndar aš Evrópusambandiš er tollabandalag og sem slķkt einn stęrsti žröskuldurinn ķ vegi fyrir višskiptafrelsi ķ heiminum. Žaš er merkilegt til žess aš hugsa aš til séu hęgrimenn sem vilja ganga ķ sambandiš vegna žess aš žeir halda aš žaš sé svo hęgrisinnaš fyrirbęri. Žaš śtskżra žeir meš žvķ aš innan sambandsins sé frķverzlun til stašar į milli ašildarrķkjanna.

Jśjś, žaš er alveg rétt. En įstęšan fyrir žvķ hefur ķ raun ekkert meš hęgrimennsku aš gera. Eins og kunnugt er er stefnt aš žvķ leynt og ljóst aš breyta Evrópusambandinu ķ eitt rķki žar sem ašildarrķkin verša aš eins konar fylkjum eša héröšum. Sennilega er fįtt ešlilegra en aš frelsi sé ķ višskiptum į milli einstakra hluta rķkja og žannig hefur frķverzlunin innan sambandsins, eins og įšur segir, ekkert meš einhverja hęgrimennsku aš gera. Ég veit t.d. ekki til žess aš ķslenzkir vinstrimenn séu aš tala fyrir žvķ aš teknir verši upp tollar į višskipti į milli einstakra sveitarfélaga hér į landi.

---

Og aš lokum, talandi um alžjóšavęšinguna. Nś sķšast var greint frį žvķ į Mbl.is aš Ķsland sé ķ fyrsta sęti ķ samanburši į 29 ašildarrķkjum Efnahags- og framfarastofnunar Evrópu (OECD) žegar litiš er til žess hversu reišubśin löndin eru fyrir alžjóšavęšingu og vaxandi alžjóšlega samkeppni. Um daginn var sömuleišis greint frį žvķ aš Ķsland vęri samkeppnishęfasta hagkerfiš ķ Evrópu og žaš fjórša samkeppnishęfasta ķ heiminum aš mati IMD višskiptahįskólans ķ Sviss.

Mér sżnist viš žvķ bara vera ķ nokkuš góšum mįlum utan Evrópusambandsins ķ žessum efnum, en auk žess aš halda žvķ fram aš Ķsland žurfi aš ganga ķ Evrópusambandiš, til aš geta tekiš žįtt ķ alžjóšavęšingunni, hafa Evrópusambandssinnar hér į landi viljaš meina aš ef Ķsland gengi ķ sambandiš og tęki upp evruna myndi žaš auka samkeppnishęfni landsins. Jį, kannski eins og žeirra rķkja sem eru žegar innan sambandsins og meš evruna en engu aš sķšur nešar en Ķsland į lista IMD og ķ ófįum tilfellum langt fyrir nešan?

Ķ žessu sambandi mętti rifja upp ummęli Brian Prime, forseta Evrópusamtaka smįfyrirtękja, frį žvķ ķ heimsókn hans til Ķslands ķ febrśar sl. Ašspuršur aš žvķ hvort Ķslendingar ęttu aš ganga ķ Evrópusambandiš og taka upp evruna sagši hann žaš algeran óžarfa. Žaš vęri svipaš og aš senda ķslenskan skķšagöngumann į vetrarólympķuleika meš sandpoka į bakinu.

Hjörtur J. Gušmundsson
hjorturg@hi.is


Gullkorniš į sunnudegi

„I don’t know the key to success, but the key to failure is trying to please everybody.“

Bill Cosby


Nęsta sķša »

Įgśst 2017
S M Ž M F F L
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31    

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband