Leita frttum mbl.is
Embla

Bloggfrslur mnaarins, janar 2005

Mnudagspsturinn 31. janar 2005

Rbert Marshall lt af strfum hj St 2 fyrir helgi eftir a hafa haldi v fram frttum stvarinnar a kvldi 26. janar sl. a sland hefi veri komi lista hinna viljugu og stafstu ja ur en rkisstjrnarfundur var haldinn 18. mars 2003. Hafi hann mislesi dagsetningar tveggja ra gamalli frtt fr CNN og ar af leiandi dregi rangar lyktanir um a hvenr stjrnvld hefu lst yfir stuningi vi innrsina rak.
Sagist Rbert me uppsgn sinni vilja axla byrg mistkum snum og a ljst vri a me urnefndri frtt hefi trverugleiki hans skaast og a eina leiin til a takast vi ann veruleika vri a segja starfi snu lausu. Hann sagist hafa hyggju a gegna formennsku Blaamannaflagi slands fram. Er a auvita vel a menn axli byrg sna. Sumir hafa haldi v fram a raun bri Pli Magnssyni, frttastjra Stvar 2, a gera slkt hi sama vegna byrgar sinnar sem yfirmanns Rberts.

N gti annars einhverjum dotti hug a spyrja a v hvort Rbert hefi ekki veri egar binn a glata trverugleika snum vegna framkomu hans fjlmilamlinu sasta ri? Eins og kunnugt er fr hann ar fremur slega, einkum vi a safna undirskriftum gegn fjlmilafrumvarpi rkisstjrnarinnar. Hvatti hann ar samherja sna vldum fjlmilum ekki aeins til a hringja, djflast og lta llum illum ltum vi a safna undirskriftunum heldur einnig til a f flk til a skrifa undir jafnvel tt a vri hlynnt frumvarpinu eins og greint var fr snum tma v gta vefriti Vefjviljanum.

fstudaginn skilst mr san a Rbert hafi sagt frttum Stvar 2 a hann teldi a fram yrfti a ta rkisstjrnina raksmlunum v ekki vru ll kurl komin til grafar. Eitthva segir manni a arna hafi hann komi aeins upp um sig og a essum orum s kannski a einhverju leyti a finna skringu flumbruganginum vi ger frttarinnar um stuning rkisstjrnarinnar vi innrsina rak?

---

Utanrkismlanefnd Alingis kva fstudaginn a htta a dreifa fundargerum til eirra 32 einstaklinga sem hafa fengi r hinga til. Samkvmt frttatilkynningu fr nefndinni er etta gert til a tryggja sem besta mefer trnaargagna en skmmum tma hafi tvisvar komi upp tilvik sem vari mefer trnaarupplsingum. Er ekki laust vi a maur furi sig a fullornum einstaklingum s ekki treystandi til a halda trna og ekki szt egar um er a ra upplsingar sem vara jarryggi. etta er a ru leyti sambrilegt egar stefnurum forstisrherra var leki fjlmila. etta er auvita til algerrar skammar!

egar stefnurum forstisrherra var leki snum tma St 2 var t.a.m. bent a Vefjviljanum a einhvers staar ingslum Alingis sti ingmaur sem vissi a um lei og frttamnnum stvarinnar knaist a opna munninn vri hann fokinn. St 2 vri komin me sinn eigin vasaingmann. Spurning er hvort a hafi veri umrddur vasaingmaur sem lak upplsingum um fundi utanrkismlanefndar Frttablai? g vona allavega svo sannarlega a a su ekki margir Alingi me slkt murlegt innrti.

---

Og fleira gerist vikunni. essi frlegu or voru t.a.m. ltin falla: essi rkisstjrn er bin a sitja allt of lengi. Hn er orin lsku og gestir eftir mis erfi ml og menn virast ekki lengur hafa neinn huga v sem eir eru a gera. etta sagi engin nnur en Ingibjrg Slrn Gsladttir vitali vi Frttablai ann 27. janar sl. etta er svo sem ekki fyrsta skipti sem hn og fleiri kratar hafa sagt eitthva essa veru, en mn spurning er hins vegar essi: Ef etta er skoun Ingibjargar rkisstjrninni, hva me R-listann? a vill nefnilega svo skemmtilega til a hann hefur stjrna Reykjavkurborg ri lengur en nverandi rkisstjrn hefur stjrna landinu ea fr rinu 1994. Og ef rkisstjrnin er lsku eftir mrg erfi ml, hva m segja um R-listann?

---

Fyrstu lrislegu kosningarnar fru fram rak gr og var kosningatttakan um 60% sem er fram r bjrtustu vonum. Einkum me a huga a andstingar lrislegrar runar rak reyndu allt til a reyna a koma veg fyrir r og hfu m.a. hta eim daua sem ltu sj sig kjrsta. eir ltu heldur ekki sitja vi orin ein og myrtu a.m.k. 44 me rsum kjrstai, ar af voru nu sjlfsvgstilrismenn. a er vonandi a etta veri upphafi a v a a takist a koma stugleika og frii landinu.

---

Og svo er a a lokum hi verandi evrpska sambandsrki austri. Greint var fr v frttum fyrir helgi a efnahagur Evrpusambandsins vri tmu tjni og ekki tlit fyrir a aildarrki sambandsins stu undir vntingum eim efnum. Hva er ntt? Evrpusambandi setti sr a markmi ri 2000 a vera flugasta, upplstasta og samkeppnishfasta markassvi heimsins ri 2010. Flestir eru sammla um a sambandi s lengra fr v markmii dag en a var ri 2000, ..m. fir forystumenn Evrpusambandsins sjlfs. Fyrirheitna landi?

Hjrtur J. Gumundsson


egar Hafds fr til Valhallar

g er hugamaur um stjrnml og les reglulega plitskar sur, ..m. vefrit Ungra Jafnaarmana, Plitk.is. Sjaldan er g n sammla skrifum Ungra Jafnaarmanna en kann a meta a ungt flk noti fjlmila, (t.a.m. neti) til a koma framfri plitskum skounum snum og hugmyndafri.

En sustu helgi rakst g hins vegar grein eftir Hafdsi Erlu Hafsteinsdttur ar sem fjalla var um sningu myndinni Fahrenhype 9/11 sem fram fr Valhll 13. janar sl. Sjlfur var g essari sningu og eftir a hafa lesi grein Hafdsar fr g a efast um a vi hefum veri smu sningu. g man allavega a mrgu leyti allt ruvsi eftir msu sem Hafds nefnir grein sinni og get g v ekki ora bundist me a gera nokkrar athugasemdir eim efnum. g s mig tilneyddan til a svara essari grein ar sem Hafds Erla segir flestum tilfellum rangt fr og notar sama tma vefriti Plitk.is til a rast me sanngjrnum htti Unga Sjlfstismenn.

Fyrir a fyrsta er ekki hgt a skilja grein Hafdsar ruvsi en a einungis hafi einstaklingar r rum repblikana komi fram myndinni.
etta er ekki rtt enda komu msir demkratar ar einnig fram, ..m. Ed Koch, sem var borgarstjri New York-borgar fr 1978 til 1989 fyrir demkrata og sat ar ur Fulltradeild Bandarkjaings fyrir Demkrataflokkinn og Zell Miller, sem er ldungardeildaringmaur fyrir Demkrataflokkinn og fyrrverandi rkisstjri Georgu. Einnig mtti nefna til sgunnar Dick Morris, sem hefur starfa fyrir ba flokkana en er ekktastur fyrir a hafa veri kosningastjri Bills Clintons forsetakosningunum 1996.

Hafds nefnir einmitt Zell Miller til sgunnar grein sinni, suurrkjamanninn me krekahattinn sem staddur var sveitasetri snu. Hn hefur sennilega gleymt a nefna a hann vri demkrati sem annars kom alveg skrt fram myndinni. En gott og vel. Hafds gagnrnir lkingarmynd sem Miller drg upp um a s.l. sumar hafi hann ori var vi eitraan snk gari snum og n ess a taka mli fyrir nefnd ea eitthva v um lkt drap hann snkinn me skflu. a er ekki algengt a flk noti lkingarmyndir til a lsa kenningum, atburum, lfshttum og svo frv. a a Hafds taki v annig a hann hefi vilja berja og drepa hryjuverkamenn me skflu er bi barnalegt og segir meira um tilgang skrifa hennar heldur en lsingarmynd ingmannsins.

Lsing Hafdsar veru sinni Valhll etta umrdda kvld er annars mjg dramatsk, eins og t.d. egar hn talar um a hn hafi sigi niur leurkltt Valhallarsti og sundla" vegna ess a myndin fr eitthva illa hana. a s n t af fyrir sig aukaatrii er s galli essari frsgn a stin fundarsalnum Valhll eru alls ekki leurkldd. a m vel vera a etta s ekki viljandi gert hj henni en g strefa a a hn hafi seti sama stinu um rj tma og ekki teki eftir v hvort a a hafi veri leurkltt ea ekki. Fyrir utan a eru venjulegir samkomustlar sjaldnast r leri. Hafds reynir ennan htt a draga upp dkka mynd a starfi Sjlfstisflokksins.

Hafds leggur mikla herslu a grein sinni hversu mikilvgt s a vera mlefnalegur sem er auvita sjnarmi sem g get teki fullkomlega undir. En a er oft auveldara a rleggja rum ga sii en a tileinka sr sjlfur. Hn talar um a s fyrsti sem teki hafi til mls umrunum eftir sningu myndarinnar hafi tala um a nausynlegt vri a kynna sr bar hliar svo hgt vri a mynda sr rkstudda skoun.
En san hafi essi einstaklingur, sem Hafds segir hafa veri SUS-ara, lst v yfir a afturhaldskommatittir hefu sko engan huga a kynna sr eitt ea neitt sem ekki samrmdist eirra rngsnu skoun," og btt vi a hann yri a veja a a vri enginn jafnaarmaur salnum. San hafi hann hlegi svo undir tk Valhll."
Enn vantar ekki dramatkina. Gallinn er bara s a etta er ekki rtt.

fyrsta lagi ekki g ennan strk og veit fyrir vst a hann er ekki melimur SUS Hafds gefi sr a svo s. annan sta notai hann aldrei hugtaki afturhaldskommatittur" og rija lagi sagi hann einfaldlega a hann tti ekki von v a t.d. margir ungir jafnaarmenn hefu huga a sj Fahrenhype 9/11 mia vi au vibrg sem hann hefi fengi vi myndinni fr flki sem hann ekkti vinstrivngnum. a getur hins vegar passa a hann hafi sagt eitthva lei a hann yri a veja a enginn ungur jafnaarmaur vri salnum en ekki var g var vi a hann hefi hlegi eitthva srstaklega a v, hafi hann gert a, og alls ekki jafn dramatskan htt og tla m af grein Hafdsar. a hefi varla fari framhj manni. Hver tilgangur Hafdsar er me v a bta arna inn afturhaldskommatittur veit g ekki. Dmi hver fyrir sig.

Hins vegar tk Hafds til mls nokkru sar og sagist vera ungur jafnaarmaur og v vri a.m.k. einn slkur arna. Brst essi kunningi minn vi v me v a brosa og segja: ,,Jja...," sem g skildi sem svo a hann viurkenndi a hafa hlaupi sig (og reyndar sagi hann vi mig og fleiri sar um kvldi a hann hefi veri full fljtur sr arna). Vi etta hl hins vegar allur salurinn hins vegar.
En hver er annars munurinn v a gefa sr a engir ungir jafnaarmenn vru salnum og v a gefa sr a umrddur einstaklingur vri SUS? g s hann ekki. annig a kannski Hafds tti a lta sr aeins nr ur en hn skammar ara fyrir a vera mlefnalegir?

San segist Hafds hafa veri vonlausri stu umrunum eftir myndina vegna ess a hn hafi veri eina stelpan. a er heldur ekki rtt ar sem t.a.m. hn sat vi hliina vinkonu sinni en fyrir utan a, hva kom kynferi flks mlinu vi arna?
a voru alveg greinilega nokkrir arna hlistri bylgjulengd og hn og hefi maur haldi a a vri a sem mli skipti essu sambandi, skoanir flks, en ekki kyn ess. San segir Hafdis a hn hafi lka veri eini afturhaldskommatitturinn" svinu, en hn hafi n ekki lti a neitt sig f og hellt sr t brennheitar umrur vi SUSarana um raksstri, rur og Bush." Reyndar notai hn ekki ori afturhaldskommatittur etta kvld heldur sagist hn einfaldlega vera jafnaarmaur.
arna gengur hn s.s. enn lengra og gefur sr a allir arna, arir en hn, hafi veri melimir SUS. Varla verur etta skili ruvsi, nema hn hafin algerlega hunsa ara arna. Annars mtti halda allri greininni a hn vri tilraun til a gera einhvern pslarvott r greinarhfundinum.

Annar flagi minn sem arna var staddur minntist slamfasisma, og tskri a a hin fassku fl eins og Al-Quada og skyldir hpar vru a misnota sr nafn slam, og hfuu til ftkra, ltt upplstra hpa oftasts ungs flks me hatri snu vesturlndum og lris og frelsisgildum eirra. Hr var alls ekki tt vi slam almennt, ea hin msu slmsku lnd og rkisstjrnir eirra, eins og Hafds jar a. Barttan er ekki milli kristni og slam, og var alls ekki tt vi a a arf reyndar trlegt hugmyndaflug og fyrirfram gefnar skoanir mnnum og mlefnum til a komast a eirri niurstu heldur milli fgaafla sem berjast nafni slam gegn llum vestrnum menningar og lrisgildum annars vegar og hins vegar frelsisenkjandi ba allra landa.

Jja, ekki arf a lengja etta ml miki meira. svo a Hafds Erla hafi komi hugavera bsningu hj Sambandi Ungra Sjlfstismanna, fari san heim til sn og logi upp grein um atburarsina gef g mr ekki a allir Ungir Jafnaarmenn myndu gera slkt. Skrif hennar eru mlefnaleg allan htt og einkennast af barnaskap.
a er eitt a takast plitskum vettvangi og skiptast skounum en anna a ba til sgur, reyna a sverta sna plitsku andstinga me lygum og tilbningi. g vona a Ungir Jafnaarmenn og ritsjrn Plitk.is fari ekki a starfa eim vettvangi sem Hafds Erla leggur arna upp me heldur haldi fram a veita okkur Sjlfstismnnum hara samkeppni mlefnaskounum og veri fram verugur og sanngjarn andstingur. framhaldi af v geta ungliahreyfingarnar og arir nota vefrit sn til a takast mlefnalegan og sanngjarnan htt og urfa ekki a eya drmtum tma a skrifa og svara essum grundvelli sem hr hefur veri gert.

Gsli Freyr Valdrsson


Mnudagspsturinn 24. Janar 2005

Hin sjlfskipaa jarhreyfing fjgurra einstaklinga birti margumrdda auglsingu sna bandarska blainu The New York Times sl. fstudag. ar var ess m.a. krafizt a sland yri teki af listanum yfir au rki sem studdu innrs bandamanna rak fyrir hlfu ru ri san. ar var a ennfremur fullyrt a Dav Oddsson og Halldr sgrmsson hefu broti lg me v a taka kvrun a styja innrsina n samrs vi Alingi. Daginn eftir var greint fr v Mbl.is a essi listi vri ekki lengur til samkvmt frttum Reuters frttastofunnar og a hann hefi ekki veri notaur marga mnui. Bandarsk stjrnvld hefu teki njan lista gagni, um a leyti sem hinn eldri var lagur af, og honum vru aeins au rki sem lagt hefu til hermenn rak. Fr essu var m.a. greint erlendum fjlmilum vel ur en jarhreyfingin svonefnda lagi af sta me umrtt upptki sitt, t.a.m. af AFP-frttastofunni oktber sl.

Eirkur Tmasson, lagaprfessor, lsti svo eirri skoun sinni vitali vi St 2 laugardag a Dav Oddsson og Halldr sgrmsson hefu veri fullum lgformelgum rtti me a lsa yfir stuningi slands vi innrsina rak og hefu ekki urft a gera a samri vi Alingi. Maur spyr sig v hjkvmilega a v hvers vegna forsvarsmenn hinnar svokallarar jarhreyfingar hafi ekki veri bnir a vinna heimavinnuna sna sem skyldi essum efnum. ess sta var bara vai af sta me ltum og kasta til hndunum samrmi vi a kostna annarra.
Ekki vildi g vera einn af eim sem greiddi fyrir ennan brandara The New York Times. En a er eirra ml sem a geru.

---

Njasta hugmynd adendaklbbs Bobbys Fischer slandi er a hrlend stjrnvld veiti honum slenzkan rkisborgarartt v annars framselji japnsk stjrnvld karlinn til Bandarkjanna. etta er n meiri vitleysan allt saman og byrjai me v a honum var boi dvalarleyfi hr landi eim forsendum a hann hefi einhver srstk tengsl vi landi. Maurinn lk skk hr eitt skipti fyrir 30 rum san og a vildi bara svo til a s skk fr fram slandi. a er ekki eins og a hafi veri fyrir srstaka sk Fischers a svo yri. Skilst reyndar a hann hafi helzt ekkert vilja koma hinga til lands.

Svo Fischer vissulega gan vin hr landi, Smund Plsson, og n ess a mr komi til hugar a gera lti r eim vinskap get g mgulega s a etta tvennt s ng til a rttlta veitingu slenzks rkisborgararttar. Hversu va hefur Fischer annars leiki skk heiminum? Hvers vegna datt engri annarri rkisstjrn hug a skipta sr af mlum hans nema eirri slenzku? Ekki einu sinni zkum stjrnvldum kom a til hugar Fischer s af zkum ttum. Hvers vegna?
Nei, mn afstaa er einfld: Bobby Fischer, nei takk!

---

Anders Fogh Rasmussen, forstisrherra Danmerkur, tilkynnti upphafi vikunnar a boa yri til ingkosninga landinu ann 8. febrar nk. ekki veri sagt a fyrirvarinn s langur er etta ekkert sem tti a koma vart enda legi loftinu san fyrir jl a.m.k. a boa yri til kosninga fyrra lagi. Kjrtmabili rennur ekki t fyrr en eftir nu mnui en samkvmt dnskum lgum getur sitjandi rkisstjrn boa til kosninga talsvert fyrr hugnist henni svo.
N hef g ekki kanna a srstaklega en g geri r fyrir a etta s fyrirkomulag sem komi hafi veri ur en skoanakannanir komu til sgunnar ea a.m.k. ur en notkun eirra var eins mikil og raun ber vitni dag.

Fyrir viki boa rkisstjrnir Danmrku gjarnan til ingkosninga nokkru ur en kjrtmabili rennur t ef r telja skoanakannanir vera sr hlihollar. etta geri stjrn jafnaarmanna lka lok rs 2001 egar hn var vi vld og taldi sig vera gum mlum. Hins vegar ruust ml annig a kosningabarttan snerist ll um mlefni innflytjenda og v voru jafnaarmenn ekki vibnir. Fyrir viki tpuu eir kosningunum og hgriflokkarnir komust til valda. Annars er a skemmtilegasta vi kosningarnar nna fyrir mna parta a g veri einmitt ti Kaupmannahfn bi adraganda kosninganna og kjrdag.

---

runn Sveinbjarnardttir var innt lits v fjlmilum fyrir helgi a trnaarupplsingum hefi veri leki Frttablai um a sem fjalla var um fundi utanrkismlanefnd Alingis 21. marz 2003, en runn sti nefndinni. Sagi hn a a vri hblva a upplsingarnar vru komnar fram ennan htt v etta ddi a bi aal- og varafulltrar utanrkismlanefnd lgju undir grun. San var hn spur a v hvort a, sem hn var sg hafa sagt essum fundi frtt blasins, vri rtt og sagi hn svo vera eftir v sem hn minnti. arna hefi runn auvita tt a segja a hn gti ekkert sagt til um a hvort etta vri rtt ea ekki enda vri hn bundin trnai. En ess sta kva hn a vera beggja vegna borsins, fyrst gagnrndi hn lekann harlega en stafesti svo a hann vri rttur.

---

Greint var fr v dgunum a atvinnuleysi slandi hefi mlst 2,5% sustu rj mnui rsins 2004. a kallast n varla slmt. Til samanburar m nefna a zkalandi var atvinnuleysi sama tma um 10% og sama er a segja um Frakkland. Reyndar er smu sgu a segja um mealatvinnuleysi innan Evrpusambandsins alls. etta kann a virka voalega hrfandi suma hr landi, sem eiga sr vst sk heitasta a sland gerist aili a sambandinu, en einhvern veginn g persnulega bgt me a deila eirri hrifningu.

---

Fjalla var san um a hundruir erlendra iaar- og verkamanna strfuu n tilskilinna leyfa hfuborgarsvinu, bi vihaldi eldri hsa og nbyggingum, a sgn Saminar. etta kemur svo sem ekki vart ljsi yfirlsinga Georgs K. Lrussonar, fyrrv. forstjra tlendingastofnunar, Frttablainu sl. vor um stofnunin hefi stu til a tla a hundruir lglegra innflytjenda vru bsett slandi. au ummli Georgs komu mr mjg vart enda hlt g a etta vri ekki vandaml hr landi. En hr er vitanlega um a ra ml sem stjrnvld urfa a fara vel ofan saumana .

---

Ingibjrg Slrn Gsladttir sagi frttum Stvar 2 laugardaginn a svonefndur Framtarhpur Samfylkingarinnar, sem hn veitir formennsku, vildi a sland yri boberi friar heiminum. Bddu eitthva kannast g vi etta, er etta ekki nkvmlega a sama og str Magnsson hefur predika um rabil?
a vantar ekki frumleikann.

---

S svo kvldfrttum Rkissjnvarpsins sl. fimmtudag a veri var a veita verlaun vegum Flags kvenna atvinnurekstri. N hef g ekkert nema gott um ennan flagsskap a segja, en egar g s frttina datt mr etta hug: Hva tli yri sagt ef stofna yri Flags karla atvinnurekstri? Hva myndi Femnistaflag slands segja vi v? Kmi mr ekki vart a slkt yri thrpa sem hin argasta karlremba og tilraun til a setja karlavgi laggirnar.

Hjrtur J. Gumundsson


Glpir Guantanamo

a g s jkvur gar utanrkisstefnu Bandarkjamanna, og hafi stundum reynt a koma til skila eirra hli msum mlum, a er essi pistill ekki til ess gerur a hygla eim.

Eins og allkunna er, reka Bandarkjamenn fangabir Guantanamo fla Kpu. ar eru menn sem sitja varhaldi n dms og laga. essir menn sta einnig einhverjum pyntingum, a g telji mgulegt a sgusagnir um grimmd fangavara eirra gar kunni a vera eitthva ktar.

g hef reynt a finna greinar um mli hgrisinnuustu og ,,stafstustu vefritum sem g ekki til a kynna mr hli Bandarkjamanna. a er erfitt a segja hva a er sem fer nkvmlega fram Guantanamo fangelsinu, og er a einmitt vandamli.
a er ljst a menn eru beittir einhverju ofbeldi til ess a knja menn til a lta upplsingar sem a gagni gtu komi t. Eitt er vst, a egar allt fr rskeiis Abu Graif voru nkomnir til starfa ar ,,yfirheyrslu srfringar og yfirmenn fr Guantanamo fangelsinu. a virist ekki hafa haft jkv hrif mefer fanga ar.

a er tvennt sem g hef a athuga vi Guantanamo:

fyrsta lagi er ekki rtta yfir mnnum, (nema ef til vill leynum), og mnnum er haldi n ess a kvein kra s lg fram. mildum mtti refsa mnnum fyrir a a vera jfar ea vondir menn almennt, a ekkert kvei tilvik um jfna ea glp vri fyrir hendi. San mtuust reglur ess efnis a einungis mtti kra og dma menn fyrir kvena glpi, en ekki bara fyrir a a vera glpamaur almennt. Mr snist Bandarkjamenn vera a hverfa aeins til starfshtta mialda Guantanamo eim skilningi a menn eru ekki alltaf settir varhald fyrir a a hafa frami eitthva tilteki afbrot, sem hgt er a benda , og dma fyrir, heldur virist sem einhverjum mnnum s haldi fyrir a a vera lklega afbrotamenn, n ess a vera krir fyrir neitt srstakt. Bretar geta ekki leyft sr a hneppa IRA-hryjuverkamenn varhald, n ess a kra og gefa eim tkifri rttarhldum og ar af leiandi mlsvrn. Bandarkjamenn ttu ekki heldur a leyfa sr a hneppa menn varhald n kru og rttarhalda. Hlutirnir urfa a vera gerir opinberlega, en ekki leynum og n eftirlits. Eftirlitsleysi og ,,leynimakk af essu tagi bur httunni heim stjrnvld gtu misnota vald sitt.

ru lagi finnst mr mialdalegt a beita pyntingum til upplsingaflunar.

Enginn maur skal sta pyntingum, grimmilegri, mannlegri ea vanvirandi mefer ea refsingu. 5. grein Mannrttindayfirlsingar Sameinuu janna.

ess m geta a Bandarkjamenn neita v a pyntingar eirra gar fanganna su mannlegar. r eru pyntingar engu a sur, og g f ekki betur s en a r su mannlegar.

Bandarkjamenn vera a vera rum fyrirmynd essum efnum til ess a geta betur stai vr um rttlti og frelsi um va verld, og stai gegn ofrki einrisstjrna gar egna sinna. a var gott a sj mann dmdan 10 ra fangelsi vegna framferi sns Abu Graif, og fleiri eiga eftir a vera krir tengslum vi a ml. Breskir dmstlar munu einnig fljtlega dma breska hermenn sem sekir gerust um pyntingar rak. etta eru skref rtta tt. Hstirttur Bandarkjanna (US Supreme court) komst a eirri niurstu nlegu mli a ekki mtti hafa fangana Guantanamo haldi n kru og rttarhalda a eilfu. a styttist v vonandi a a stjrnvld Bandarkjunum endurskoi aferir snar eitthva essum efnum.

ess m geta a lokum, a fangarnir Guantanamo eru ekki allir alsaklausir gborgarar, a sumir haldi v fram. Abdullah Mehsud, sem sleppt var r fangabunum fr til a mynda rakleitt til Pakistan, tk ar knverska gsla, og umvafi dnamt sprengjum. a er full sta fyrir Bandarkjamenn a halda ti fangabum og slku. a arf hinsvegar a gera hlutina me rum htti. Rtta yfir mnnum og ekki a beita lkamsmeiingum, a minnsta kosti ekki gagnvart mnnum sem aldrei hafa fengi tkifri til ess a reyna a sna fram sakleysi sitt, telji eir sig saklausa, fyrir hlutlausum og sanngjrnum dmstli.

Einrisherrar og ofrkismenn (eins og t.d. Castro Kbu, og stjrnvld ran) sem halda mnnum varhaldi n dms og laga, setja menn hlekki, svipta svefni, lta svelta og hvaeina, geta n bori fyrir sig a etta geri n Bandarkjamenn lka.

Hr getur lesi varp fulltra Bandarkjamanna, sem er og fyrrum olandi pyntinga, rstefnu vegum Sameinuu janna ri 1998. Saga hans er gott dmi um hva getur gerst ef a eftirlitslausar pyntingar sem stundaar eru af stjrnvldum fara r bndunum.

Sindri Gujnsson


jarhreyfingin og opnunartmi ba. (r einu anna)

Samkvmt upplsingum Hagstofu slands telja slendingar n 293.291 manns.
slendingar nlgast n fluga 300 s. en a er ekki a sem essi pistill fjallar um.
Ltill hpur manna sem hefur kosi a kalla sig jarhreyfingu hf strt og miki tak fyrir um tveimur mnuum san til a kaupa auglsingu strblainu New York Times. g hef ur tj mig um etta svokallaa tak. a sem er athyglisvert er a s hpur sem myndar essa ,,hreyfingu spannar aeins um 0.0016% jarinnar. a vri svo sem ekki frsgu frandi a fjgurra manna hpur myndi samtk, nema j ef samtkin kjsa a kalla sig jarhreyfingu og tla sr san kjlfari a hasla sr vll sem talsmenn jarinnar erlendis.

En eins og ur sagi kva essi hpur a hefja strt og miki tak fyrir auglsingunni. Haldinn var blaamannafundur ar sem um 0,0034% jarinnar bttist vi og mtmlti harlega kvrun lrislega kjrna fulltra jarinnar um a styja plitskt innrs Bandamann rak.
arna voru s.s. komin um 0,0051% jarinnar sem tlai sr a tala fyrir tplega 300 sund manns.

Haft var eftir einum talsmanna hreyfingarinnar a um 5.000 manns hefu styrkt taki og n hefi safnast rmlega 3 milljnir krna, en a er a sem urfti fyrir auglsingunni. Gott og vel. Fimm sund manns er svo sem gtis fjldi.
Reyndar ekki miki mia vi a a sfnunin tk rmlega tvo mnui og samkvmt jarhreyfingunni voru potttt 80% jarinnar andsnnir kvrun rkisstjrnarinnar. Ekki frum vi a kalla forsvarsmenn hreyfingarinnar lygara annig a vi skulum gefa okkur a fimm sund manns hafi s eftir fjrmagni sfnunina. a sem er athyglisvert vi a er a aeins 1,7% jarinnar styrkti raun og veru taki mikla. Hvar voru hin 78,3% jarinnar sem voru samkv. ,,jarhreyfingunni" svona rosalega miki mti stuningi rkisstjrnarinnar vi bandamenn?

Og fram sm talnaleikur. Auglsingin kostar 2,9 milljnir krna. a ir a eir 5.000 manns sem styrktu sfnunina hafa gefi 580 kr. mann. Vissulega m vera a einhver afgangur s a sfnuninni og hafa menn greinilega gefi meira. Ef a 5.000 manns hringdu sfnunarsma hreyfingarinnar hafa safnast um 5 milljnir. Gaman vri a vita ef svo er og hvort a peningurinn fari raun og veru skiptur til Raua Krossins eins og fyrr hafi veri sami um.

N gti einhver sagt a aeins tveir menn hafi teki essa afdrfarku kvrun og a telji n ekki margar prsentur. Hins vegar m ekki gleyma v a essir ,,tveir menn eru lrislega kosnir til a fara me essi ml. En a er n nnur umra.

En stareynd mlsins er n s a aeins 1,7% jarinnar styrktu mlefni.
J, hreyfingin taldi a gefa sr rtt til a tala fyrir jina.
Lri eins og a leggur sig?

Opnunartmi ba
Og t anna. Dmsmlarherra lagi vikunni fram frumvarp um a rmka um opnunartma verslana htisdgum. Hinga til hafa lg um etta veri frekar sanngjrn ar sem ,,strar bensnstvar hafa mtt hafa opi en ekki verslanir. ri 2003 lokai lgreglan 10-11 verslun me valdi ar sem tekin hafi veri kvrun um a hafa opi. Gott og vel, brotin voru lg um opnunartma verslana og slkt auvita ekki a gera.
Mli er hins vegar a a eiga ekki a vera slk lg til. Rkisvaldi ekki a kvea hvenr landinn m versla og hvenr ekki. Vissulega er mli ekki svo einfalt ar sem lka er veri a hugsa um frtma og hvldarrtt starfsflks. S umra a fullu rtt sr og a sjlfsgu urfa a vera leikreglur milli atvinnurekenda og essu tilfelli VR um a starfsflk hafi rtt hvld.

Formaur VR var ekki par hrifinn af kvrun rherrans af v a VR hafi ekki veri haft me rum. g tel ekki a s vileitni eigi rtt sr af v a a eina sem rherran er a gera er a rmka rtt verslunareigenda til a hafa opi eins og eim ykir urfa, m..o. hann er a koma veg fyrir a a laganna verir urfi a mta og loka bunum vegna ess a au eru a brjta lg um opnunartma.a er san samningsatrii milli eigenda fyrirtkjanna og starfsmanna (j, ea VR) a semja um vinnutma og svo frv. a vri t.a.m. ekki sennilegt a umrddir helgidagar yru lglegir frdagar fastrins starfsflks og ef a bir vildu hafa opi yru eir a kalla inn aukaflk ea a bja a g laun a starfsflki vilji vinna a fsum og frjlsum vilja. Um slkt yri sami kjarasamningum. a ml kemur hins vegar lggjf Dmsmlarherra ekkert viog g sty etta frumvarp hans heilshugar.

Ganga mtti enn lengra essum mlum en Bjrn Bjarnason hefur hr stigi fyrsta skrefi

Gsli Freyr Valdrsson


Fjrfesting heilbrigismlum

essum tma rs er elilegt a lta yfir farinn veg og hugsa fram tmann.
Ein hugmynd sem viru hefur veri sustu dgrin er a fjrfesta til framtar heilbrigiskerfi jarinnar. Dav Oddson, eins og kunnugt er, hefur tala um a peningarnir sem fst fyrir sustu stru einkavingu rkisins, hinnar lngu tmabru slu Landsmans, veri notair til a byggja ntt htknisjkrahs. San hafa msir til ess kallair tlka or hans, og ykir lklegast a hr s tt vi a nta tilfrslu Hringbrautar til a byggja yfir Landsptala-Hsklasjkrahs l hans vi fyrrnefnda gtu. Jafnframt, jafnvel, a leggja niur starfssemina annars staar, ar me tali gamla Borgarsptalanum Fossvogi, sem myndi lklega vera a einhvers konar ldrunarheimili.

a verur neitanlega sjnarsviptir af Borgarsptalanum (ea Landsptala-Fossvogi dag), en a tap sem hvarf hans var jinni er egar ori, egar endanlega voru sameinu eitt batter annars vegar jnustusalinn, sptalinn, sem tilviki Borgarsptalans var eigu Borgarinnar og hins vegar jnustukaupandinn, rki og ar ur sjkrasamlgin, sem voru umsjn sveitarflaganna, svo v tilfelli var borgin reyndar einnig bum megin vi bori.

Auki lag velferarkerfi ja
Um allan hinn vestrna heim er lagi flags- og heilbrigiskerfi ja a aukast vegna minnkandi fingartni og aukinnar grnunar samflagsins, eins og a er kalla, .e. a hlutfall eldra flks samflaginu eykst. Nlega var sndur listi DV yfir 10 elstu jir Evrpu, sem betur fer er sland ekki enn komi a stand, svo enn er tmi til a grpa taumana. ar var Mnak allra ja elst, me um 22 prsent jarinnar sem eldri borgara, en san voru flestar hinar jirnar, hvort tveggja Vesturevrpskar jir msar, svo og austrinu, ar m nefna Blgara, me um 17.5 prsent jarinnar sem eldri borgara.

Va er fingartnin orin mjg lg, jafnvel hefbundnum fjlskyldusamflgum eins og talu og Spni, annig a essar jir eru langt fr v a endurnja sig, sem leiir auvita til hlutfallslegrar fjlgunar gamals flks. standi hrlendis, hvar fjlskyldan hefur veri sterk, blikur su lofti eim efnum lkt og biskupinn, forsetinn og forstisrherra hafa bent , hefur ekki veri mjg slmt. En n hefur fingartnin minnka niur fyrir 2.1, sem er nausynleg tala svo jin endurnji sig og fari niur 1.9 barn konu.

etta er ekki einungis slmt fyrir samflag okkar, sem srlega arf fjlgun a halda, verandi smj stru landi, heldur er etta lka slmt beint fyrir afkomu flks landinu til lengri tma liti. hrifin eru kannski ekki jafn bein og meginlandi Evrpu og hj eim sem treyst hafa bandarska almannatryggingakerfi ar sem vi hfum bori gfu til a byggja upp flugt lfeyrissjakerfi sem byggir uppsfnun rttinda og peninga, sem og a vi erum a byrja a byggja upp sreignalfeyrissji, hvort tveggja byggir v a vinnandi flk slandi leggur fyrir til mgru rana egar vinnugetan skerist.

Slku er ekki a dreifa vast hvar ar sem eir sem treysta velferarkerfi sns lands f fr eim sem eru vinnandi og eru a borga inn kerfi dag, a er gegnumstreymiskerfi ar sem engir peningar safnast upp, heldur eru eir borgair t jafnum. etta leiir augljslega til ess vanda a eftir v sem fleiri eru iggjendur kerfinu mti eim sem borga inn kerfi verur lagi sem borga inn meira, og raun jafnvel a miki a kerfi hefur ekki efni a borga jafn miki og eir ttu me rttu a f mia vi hve miki eir hafa borga gegnum rin, og mia vi hva eir sem u r kerfinu fengu mean hinir borguu inn a.

etta er t.d. vandaml Bandarkjunum ar sem um 40 vinnandi manns voru um hvern einn sem var gamall ea veikur og lifi kerfinu (social security) egar Rosevelt kom v en er nna komi niur um 3 hvern einn og stefnir fljtlega 2 og san er ljst a fljtlega nr kerfi ekki lengur a standa undir sr. Svipaur vandi blasir vi va um heim og er sland ekki undanskili, lfeyrismlin su betra horfi hr en vast annars staar, vegna ess a enn eru inni almannatryggingakerfinu allur heilbrigiskostnaur sem og str hluti ldrunarjnustu og annar slkur kostnaur.

gtis hugmynd er a nota peningana sem koma r slu Landsmans til a komast fyrir au vandaml sem kerfi stefnir , varla s a endanleg lausn eim vandrum a byggja ntt htknisjkrahs. Brnt er a stva run a sfellt meira af umsvifum og tekjum rkissjs fari heilbrigiskerfi og msan bravanda sem sfellt virist vera a koma upp innan ess. Srstaklega egar haft er huga a eftir v sem jin eldist verur lagi heilbrigiskerfi, og jafnframt rkissj eim mun meira.

Missir af slenska sjkrasamlagakerfinu
a er neitanlega missir af gamla slenska sjkrasamlagakerfinu og hefu menn mtt vera haldssamari egar a var lagt niur og frekar btt kosti ess, heldur en kasta v algerlega, srstaklega ar sem nverandi fyrirkomulag ber enga framtarlausn sr.
Enn arf vinnandi flk a borga fyrir sem eru sjkir og gamlir ea annan htt yggjendur kerfinu af eigin launum gegnum skattana og ekki er rki a spara etta
f launamannsins til notkunar egar hann arf v a halda. a hafi j msa kosti,
svo sem allt of marga og litla sji, en eir hefu eflaust veri sameinair eins og sveitarflgin sem um su og annig ori frri og sterkari lkt og au. Einnig var kerfi raun gegnumstreymiskerfi, tt va hafa einhverjir sjir eflaust safnast upp,
en annars staar hugsanlega skuldir myndast.

Helstu kostirnir voru askilnaurinn milli kaupenda og seljenda jnustunnar, sem og
a ur fyrr mean kerfi var vi li var srstakt sjkrasamlagsgjald (sjkrasjsgjald) teki af hverjum manni, og gat srhver launamaur s launaseli snum hve miki af skttum snum fru heilbrigiskerfi. N er a ahald sem kerfi hafi neitanlega af essu horfi inn botnlaust hyldpi rkiskerfisins me v a n fr heilbrigiskerfi allt sitt f r rkissji. essu arf a breyta, og vri a g fjrfesting a nota sluhagnainn af Landsmanum til a bra bili fr nverandi kerfi yfir uppsfnunarkerfi me einhvers konar sameignar- og ea sreignasjkrasjssparnaarfyrirkomulagi. Einn helsti missir af gamla kerfinu fyrir haldsmanninn er a auveldara hefi veri a komast t r v yfir einhvers konar tryggingakerfi enda fl a sr meiri byrg einstaklingsins, hgt hefi veri a leyfa launamanninum a borga frekar tryggingaflagi fyrir alhlia sjkratryggingu sta ess a borga sjkrasj.

Umbtur almannatryggingakerfum
Bandarkjamenn eru a fara t erfiar agerir til a komast fyrir ann vanda sem kerfi eirra stefnir , me umbtum sjkrasjs- og almannatryggingakerfi snu sem hugavert verur a fylgjast me hvernig til tekst, v tt vi sum ekki lengur me sjkrasji, munum vi eiga vi sama vanda a stra, hann er bara ekki jafn snilegur og v raun mun httulegri.

Einn helsti vandinn sem vi eim blasir er a allir eir umframpeningar sem hinga til hafa komi inn kerfi hafa a mestu veri notair til a fjrfesta rkisskuldabrfum, me rum orum, rkinu hefur veri lna etta f. annig a skuldbindingar rkisins vegna kerfisins eru ornar grarlegar og annig er a raun eins og okkar kerfi er dag, allt fali undir altumlykjandi hulishjp rkissjs og sundurliarar skattheimtu hans.

Vi urfum a fara a hugsa til framtar essum mlum. Fstum slendingum yngri kantinum tti sttanlegt a urfa a borga alla vi sna skatta og gjld en horfa svo fram a egar eir vera veikir, sem er eim mun algengara sem menn eru eldri, ea urfa missi ldrunarjnustu a halda a veri ekki til ngir peningar til a veita eim essa jnustu. N egar er fari a skera niur hrlendis hvaa jnusta er veitt n endurgjalds og hva arf a borga srtaklega fyrir ldrunarheimilum til dmis, sfellt arf a borga fyrir fleiri hluti beint.

a arf a fra kerfi r v a vera gegnumstreymiskerfi, ar sem vinnandi flk dagsins dag borgar fyrir sem eru veikir dag, uppsfnunarkerfi ekki svipa lfeyrissjunum, helst meira tt vi sreignalfeyrissparnainn a.m.k. a einhverju leyti alla vega, lkt og hugmyndir eru um vestanhafs. annig mtti komast fyrir ann vanda a me v a jin eldist meira hlutfallslega, veri kerfi meiri byri eim fu sem vera vinnandi mia vi sem vera lfeyri ea annan htt eru iggjendur kerfinu. Slkt uppsfnunarkerfi myndi auka nausynlegan sparna jflaginu en margir hagfringar hafa hvatt til aukins sparnaar hrlendis.

Auvita yri myndun slks kerfis flkin mgulega vri hgt a f lfeyrissjina inn a og yrfti mis tknileg tfrsla a koma til svo hgt s a tryggja a allir hefu sem vtkust rttindi til heilbrigisjnustu, hvort sem eir vera veikir snemma ea seint lfsleiinni sem og a rki yrfti eflaust a hlaupa undir bagga me eim sem allra verst hafa a ea samflagi annan htt. Rki einungis a sj um kvei grunnryggisnet, a hjlpa eim sem raunverulega urfa hjlp a halda, ekki a gera almenning a lmusuegum gegnum rkisrekin heilbrigiskerfi.

Aukin byrg einstaklinga eigin heilsu kemur jflaginu heild til gs
Nausynlegt er a auka byrg flks eigin heilsu, vi vitum sfellt betur n til dags hva a er sem vi urfum a gera til a tryggja langlfi og ga heilsu og auvita er ekki nema sanngjarnt a s sem stundar lkamsrkt af kappi, borar rtt og annan htt fjrfestir miklum tma, vinnu og orku a halda lkama snum vi, uppskeri af v me minni heilbrigiskostna samt auvita lengra og betra lfi. En umfram allt arf a askilja milli kaupanda jnustunnar, hvort sem a er einstaklingurinn beint, ea hann gegnum rki ea einhvers konar trygginga ea sjafyrirkomulag, og sluaila, hvort sem eir eru vegna strarhagkvmni sameinair einn stran Landsptala einum sta, eur ei, og nta annig kosti einkarekstursins a veita jnustuna. Vri ein lei til ess a bja t rekstur ns htknisjkrahss sem n virist teikniborinu.

Hskuldur Marselusarson


Schengen hefur dregi r landamraryggi slands

Hefur Schengen-samstarfi tt meira ryggi fyrir sland ea hefur a dregi r ryggi landsins? Sem kunnugt er gengur samstarfi t a landamraeftirlit svoklluum innri landamrum samstarfsins er fellt niur en eftirlit ytri landamrum ess auki a sama skapi. annig urfa slendingar, fer um au lnd sem aild eiga a Schengen, ekki a framvsa vegabrfum snum en urfa eftir sem ur a hafa au t meferis ef eftir eim verur ska af vikomandi yfirvldum. mti kemur a flk, sem kemur til slands fr rum aildarrkjum samtarfsins, arf ekki heldur a framvsa nokkrum persnuskilrkjum vi komuna til landsins og getur raun allajafna gengi beint inn landi n nokkurra afskipta slenzkra yfirvalda.

Veikari landamragzla
msir hafa ori til a benda stareynd a vi hfum glata a miklu leyti v ryggi sem felst nttrulegum landamrum okkar me aildinni a Schengen. annig m nefna a ann 18. oktber 2002 sagi Dav Oddsson, verandi forstisrherra, ru a ekki vri um a deilt a landamraeftirlit slandi hefi veikst vi aildina a Schengen. Ennfremur sagi hann a rfin fyrir samstarf eins og Schengen kynni a horfa nokku ruvsi vi eyrkjum eins og slandi, en lndum meginlandi Evrpu, sem af landfrilegum stum hafi alla buri til a halda uppi flugu landamraeftirliti og n a v leyti sama ea jafnvel mun betri rangri en a er stefnt me Schengen-samstarfinu. Niurstaan Bretlandi og rlandi var s, a eir myndu fram gta sjlfir eigin landamra, en niurstaan hr var sem kunnugt er [...] s a flytja eftirlit me landamrum okkar fr Keflavk alla lei til Mlan, Madrid og Mykonos, svo dmi su tekin, svo traustvekjandi sem a kann annars a ykja, og leggja stainn traust okkar og trna sameiginlega gagnabanka Schengen-samstarfsins.

essu sambandi m rifja upp til hvaa agera var gripi vegna vorfundar Atlantshafsbandalagsins (NATO) sem haldinn var hr landi ri 2002. var tekin s kvrun a taka upp vegabrfaeftirlit gagnvart flki sem kom fr rum lndum Schengen-svinu, v skyni a tryggja betur ryggi fundarins, og var raunar gripi til sama rs tilefni af heimskn forseta Kna til landsins sama r. Heimild er fyrir slkri tmabundinni upptku vegabrfaeftirlits samningnum um Schengen og hafa nnur aildarrki Schengen gripi til essara agera hlistum tilfellum, s.s. vegna leitogafundar Evrpusambandsins um innflytjendaml Spni 2002 og Danmrku tengslum vi fund stu stjrnenda rkja Evrpusambandsins desember sama r.

Mansal gert auveldara...
yfirlst markmi Schengen-samstarfsins s m.a. a efla eftirlit me ytri landamrum ess hefur a gengi misvel framkvmd. Eftir a sland gekk Schengen sjum vi slendingar um landamraeftirlit fyrir arar aildarjir Schengen og r fyrir okkur, ar meal mis rki austan- og sunnarverri Evrpu ar sem landamraeftirlit er sjaldan mjg slakt, ekki szt njum aildarrkjum Evrpusambandsins sem uru formlega ailar a sambandinu ann 1. ma sl. Flk sem sleppur inn fyrir landamri Schengen getur allajafna komizt reitt til slands n ess a slenzk yfirvld hafi raun nokku um a a segja, en rlega er tali a hundruir sundir manna sleppi lglega inn fyrir landamri Schengen og oftar en ekki fyrir tilstilli glpasamtaka sem srhfa sig slku smygli gegn hum greislum.

Fram kom frttum Rkistvarpsins aprl sl. a zka lgreglan hefi vara vi v a stkkun Evrpusambandsins til austurs myndi auvelda glpamnnum a smygla fkniefnum og lglegum innflytjendum til Vestur-Evrpu. Eftirlit austurlandamrum Evrpusambandsins yri ekki eins flugt eftir stkkunina og ur. M.a. vri htta v a landamraverir me lg laun freistuust til a iggja mtur. Sastlii haust var san grein fr v norska blainu Aftenposten a Europol varai vi vaxandi umsvifum aljlegrar glpastarfsemi innan sambandsins eftir stkkun ess til austurs. Stkkunin hefi m.a. haft a fr me sr a msar mafur Austur-Evrpu, sem ur hfu aeins takmrku umsvif Vestur-Evrpu, hefu frt sig mjg upp skafti eim efnum. Einkum vri ar um a ra fkniefnasmygl, mansal og vndi en einnig vri stundum um a ra tengsl vi aljlega hryjuverkastarfsemi.

essu sambandi m ennfremur nefna a Frttablainu 26. marz sasta ri var greint fr v a tlendingastofnun teldi sig hafa stu til a tla a nokkur hundru lglegra innflytjenda vru bsett hr landi. Telja verur sennilegt a tengsl su milli ess og aildar slands a Schengen og er full sta til a kanna au ml frekar.

...og smuleiis fkniefnasmygl
Eins og fram kemur hr a ofan er smu sgu a segja um smygl fkniefnum til Vestur-Evrpu a sgn zku lgreglunnar. Stkkun Evrpusambandsins hefur gert ailum eim bransa auveldara me a stunda iju sna. etta snertir okkur slendinga me beinum htti vegna aildar okkar a Schengen, en smygl fkniefnum til slands er einmitt einkum stunda fr Evrpu, einkum fr Danmrku og Hollandi. etta kemur heim og sama vi umsgn embttis Lgreglustjrans Reykjavk um Schengen-samstarfi, en embtti var bei um a gefa lit sitt samstarfinu af alsherjarnefnd Alingis egar aildin var ar til skounar snum tma:

Me v [Schengen-samstarfinu] verur tolleftirliti ekki haldi uppi me sama htti og ur, meal annars leit a fkniefnum. Eftirlit me fkniefnanotkun og dreifingu fkniefna er va slakt innan svisins og sums staar eru uppi allt nnur vihorf til fikniefna og barttunnar gegn eim en hrlendis og annars staar Norurlndum. sex af aildarrkjum Schengen hafa t.d. veri felldar niur refsingar gegn v a hafa undir hndum umtalsvert magn fkniefna til eigin nota". Reynslan snir a takmrku landamravarsla hefur slm hrif t.d. Svj og Danmrku, a mati hlutaeigandi aila. Ljst er a str hluti eirra fkniefna, sem flutt eru til landsins, koma fr Evrpu. Mest af v sem lgreglan leggur hald , kemur me faregum gegnum Keflavkurflugvll. Me takmrkuu eftirliti ar og annars staar minnka a llu breyttu mguleikar tollgslu til eftirlits me innflutningi fkniefna.

Hvers vegna var Schengen samykkt?
A llu essu sgu er von a menn spyrji sig hvers vegna aildin a Schengen hafi veri samykkt. urnefndri ru fr v oktber 2002 svarai Dav Oddsson essari spurningu: a er t af fyrir sig ekkert launungarml a kvrun um aild a Schengen-samstarfinu var eingngu tekin af einni plitskri stu, .e. til a vihalda eirri skipan, sem komi var me norrna vegabrfasambandinu fyrir meira en 40 rum. arna Dav vi vegabrfasamstarf slands vi hin Norurlndin sem hefi a rum kosti falli r gildi ar sem au voru lei Schengen. En a er von a menn spyrji sig a v hversu ungt essi rk hafi vegi ljsi allra eirra kosta sem aildinni ljslega fylgja.

Fleiri kosti Schengen-samstarfsins mtti nefna til sgunnar en hgt er stuttri grein. En ljsi framangreinds hljta flestir a.m.k. a setja strt spurningamerki vi a hvort a s virkilega okkur slendingum hag a vera ailar a Schengen. Vi hfum nttruleg landamri, eins og Dav Oddsson benti rttilega ru sinni, og ttum v hglega a geta haldi uppi flugara landamraeftirliti en stefnt er a me Schengen. Bretar eru hlistri stu og vi essum efnum og kvu af eirri stu a standa utan samstarfsins eir komi a v engu a sur upp a vissu marki. Ljst er a aildin a Schengen hefur tvmlalaust dregi r landamraryggi slands eins kom fram mli Davs og v full sta til a endurskoa kvrunina um aild a samstarfinu enda vgast sagt erfitt a sj hvernig kostir hennar geti rttltt gallana.

Hjrtur J. Gumundsson


Skattar a lkka: Gott ml

Rtt er a minna a sem rkistjrnin er a gera skattamlum um essar mundir. a arf a auglsa a vel og vandlega. Stefna Sjlfstisflokksins er a skila sr, eins og vi er a bast.

Vinstri-grnir hafa sagt a essar skattalkkanir gagnist ekki rttu flki. Er a?

  1. Veri er a afnema eignaskatt. Str hpur eignaskattsgreianda er flk sem komi er yfir sjtugt, 24% af tekjum rkisins af eignarskattinum kemur fr essu flki. Meirihluti eirra er me minna 1,5 milljnir rstekjur.etta kemur ldruum sem sagt vel. Sjlfstisflokkurinn hefur einmitt veri gagnrndur fyrir a hugsa ekki ngilegavel um aldraa...
  2. Skattleysismrk munu hkka um 20%.
    a arf ekki a fara mrgum orum um a hverjum a hjlpar mest.
  3. Barnabtur hkka um 2400 milljnir.
    a hljta allir a sj a a hjlpar fjlskylduflki me lgar og millitekjur.

Ef a Vinstri-grnir telja etta flk ekki ,,rtt flk, er g illa svikinn.

En skattalkkanirnar hafa veri gagnrndar fleiri forsendum.
Sumir segja a etta s allt eitt allsherjar svindl, og tala um a nir duldir skattar ti etta allt saman upp og vsa til hkkunar komugjldum sjkrahs, svo eitthva s nefnt.
g vil fremur borga nokkrum hundrakllum meira komugjld og bifreiargjld, og borga lgri skatta stainn, enda eru umrdd gjld ravegu fr v a ta upp allar skattalkkanirnar. Hfleg komugjld gefa mnnum sm kostnaarvitund, srstaklega egar kostnaur rkisins kemur lka fram. Flk arf a sj a allt etta sem menn geta fengi ,,keypis, er ekkert keypis, heldur rosalega drt. eir sem borga eru allir vinnandi menn, lka . A sjlfsgu a koma til mts vi t.a.m. ryrkja ea sem ekki geta borga eins og arir.

a er lka frbrt a hinn ,,srstaki tekjuskattur veri aflagur, og a tekjuskatturinn lkki almennt. etta er hvetjandi. N er meiri hagur v a gera sig a vermtara vinnuafli me v a mennta sig ea taka a sr erfiari verkefni vinnu, ar sem a skattarnir munu ekki ta eins miki upp af vinningnum og ur. etta mun auka vermtaskpun.
Skattalkkanir skapa vermti

Mlflutningur Samfylkingarinnar
a er hollt og lrdmsrkt a skoa aeins mlflutning Samfylkingarinnar essu mli.
eir vildu lkka skatta fyrir kosningar, en n ekki. eir vildu ekki lkka matarskatt fyrir kosningar, en n vilja eir a. eir eru sjaldan samkvmir sjlfum sr, og vita yfirleitt ekki hva eir vilja. eir segja vallt a sem eir halda a menn vilji heyra hverju sinni, ea a sem kemur sr verst fyrir andstinga eirra. eir eru stefnulaus flokkur.
Ef a eir stjrnuu hr vri hr stefnulaus stjrn.

a tti a segja meira en mrg or, a mean rkisstjrnin undir forystu Sjlfstisflokksins lkkar og afnemur skatta, a hkkar R-listinn, undir forystu flagshyggjuaflanna tsvari og nnur gjld. etta er munurinn hgri stefnu og vinstri stefnu framkvmd.

Sindri Gujnsson


gmundur og Palestna, kosningar Palestnu

gmundur Jnasson, ingmaur hefur undanfarna viku veri fer Palestnu samt rum verkalsleitoga, Eirki Jnssyni, formanni Kennarasambandsins.
J, gmundur er er ekki bara ingmaur heldur lka verkalsforingi. Hann er formaur BSRB og titlar sig oft sem slkan. Fer essi er farin boi palestnskra verkalshreyfinga fyrir milligngu flagsins sland Palestna. (P)

a er svo sem ekki frsgu frandi a eir vinirnir, gmundur og Eirkur fari saman til tlanda. a sem hins vegar er athugunarvert er a sama tma og gmundur mlir gtur Palestnu notar hann vefsu sna til a bera t fordma og rur gegn sraelsmnnum.

Auvita rkir hr landi mlfrelsi og menn hafa rtt til a hafa skoanir. a er hins vegar spurning hvernig menn afla sr upplsinga og koma eim framfri. A fara guided tour um Palestnu fylgd palestnumanna er eins og a hafa fari ri 1958 me rursmannni Stalnstjrnarinnar um Sovtrkin. A sjlfsgu fr maur bara ara hli mlinu. a a gmundur noti vefsu sna til tj sig er heldur ekki mlisvert en hins vegar hltur a vera hgt a gera krfu til ingmanna a eir skoi mlin rkrtt og skoi bar hliar mlsins ur en eir bera t rur og alls kyns vitleysu. a eru alltaf tvr hliar llum mlum, en gmundi virist ekki finnast mikilvgt a skoa r bar. a eru einkennileg vinnubrg fyrrverandi blaamanns.

Um skrif gmundar
Ekki tla g hr a taka ll atrii skrifum gmundar og setja au undir smsj.
Hr eftir eru nokkur dmi sem gefa hugmyndir af skrifum hans annars vegar og raunveruleikanum hins vegar: (a sem er teki af vefsu gmundar er skstrika)

a er huggulegt a vera vitni a v egar heilavegi flk, iulega harnair unglingar hernum, framkvmir illvirki eins og sraelar umdeilanlega fremja Palestnumnnum.

Vissulega er a huggulegt ef a er rtt sem gmundur talar hr um. Hins vegar virist gmundur aeins horfa etta ml fr annarri hliinni. Eru ungir palastnskir drengir (og stlkur) sem sprengja sig loft upp strtisvgnum og kaffihsum kannski ekki heilavegin? Teki skal skrt fram a hr er g ekki a segja a allt sem sraelsmenn hafa ahafst svunum s afsakanlegt ea rtt. Langt v fr. En a jlfa upp hryjuverkamenn er ekkert anna en heilavottur.

kvldgngu fyrir svefninn sum vi rj bryndreka rtt hj htelinu. Inn um rurnar mtti greina sraelska hemenn rna vegakort. eir voru greinilega a kvea hvar tti a bera niur ntt, hvar skyldi teki hs mnnum svona til a halda hinni hernumdu j vi efni; til a minna hver stjrnar og hver hlir, hver hefur valdi og hverjum ber a sna undirgefni.

Veit gmundur Jnasson s.s. t hva hernaartkni sraelsmanna snst ea gaf hann sr bara a sem vst a eir vru arna a brugga eitthva slmt. Hva er etta anna en hlutdrgur rur?

gmundur talar um ,,rur zonista og lkir sraelum vi Nasista. ( grein 8.1.2005) Maur hefi haldi a ingmenn komnir besta aldur vru lausir vi kynttafordma. Hva tli myndi gerast ef a Bjrn Bjarnason (sem hr er tekinn sem dmi af v a hann er me fluga heimasu sem oft hefur vaki athygli) myndi fara feralag til sraels skrifa aan a hann hefi s unga palestnska drengi og eir hafi greinilega veri a kvea hvaa strt eir gtu n sprengt og myndi nokkra daga skrifa um hva Palestnumenn vru vondir og illa innrttir? g held a slenskir fjlmilar ltu n eitthva sr heyra. Hann yri sakaur um frdma, kynttahatur zionisma og svo frv.

gmundur kallar varnarmr sraelsmanna kynttamrinn illa.
Hann tekur hins vegar ekki fram a mrinn var byggur af nausyn eftir stanslausar sjlfsmorsrsir palenstnskra ungmenna srael. a er auvita ekki elilegt a almenningur srael geti ekki fari strt ea kaffihs n ess a eiga a httu a vera sprengdir loft upp me naglaprengjum og fleiru. Ef a gmundur sr srstaka stu til ess a fordma ennan mr arf hann einnig a fordma sjlfsmorsrsir palestnumanna. a er ekki bara hgt a skoa ara hliina mlinu, eins og hann gerir. Hins vegar gefur gmundur sr a a egar nokkrir sraelskir hermenn skoa kort su eir me eyileggingarstarfsemi huga. Athyglisvert.
Einnig er rtt a nefna a eftir a vikomandi varnarmr var byggur hefur sjlfsmorsrsum strlega fkka srael. Skiptir a gmund engu mli?

Kosningar Palestnu
gr, sunnudag voru haldnar frjlsar kosningar Palestnu.
Eftir a gufair hryjuverkanna, Yasser Arafat, lst nlega hefur heimsbyggin fylgst me athygli me gangi mla hj palanstnsku heimastjrninni. Leitogar ti um allan heim horfa fyrsta skipti mrg r fram a friarvirur geti hafist af einhverju viti. Sharon hefur snt vilja til a draga til baka landnemabyggir gyinga og hefur raun sustu vikur og mnui lagt sitt plitska lf undir til a sj fri milli janna. N liggur ljst fyrir a Abbas bar sigur r btum og verur forseti heimastjrnar Palestnu. Hann ykir ekki spilltur eins og forveri sinn og er lklegur til a stga skref tt til friar.
Sitt snist hverjum um Abbas. Sumir hafa tr v a hann geti komi friarvirum eitthvert skri. En eitt skulum vi athuga. egar hann var forstisrherra komust friarvirur eitt besta skri sem r hafa komist mrg r. Hann neyddist hins vegar til a segja af sr af v a hann gat ekki unni undir Arafat.
Ekki minnist gmundur a. Skiptir kannski heldur ekki mli?

Eins og ur sagi er fyrrverandi forseti heimastjrnarinnar, Arafat, ltinn.
Aftur og aftur tkst honum a koma veg fyrir fri snu eigin landi. Bill Clinton fyrrv. Bandarkjaforseti reyndi a koma frii me Arafat og Barak (fyrrv. forstisrh. sraels) sumari 2000. egar allt virtist vera a ganga upp hafnai Arafat samningunum og allt fr haloft. Frg eru or Clintons egar hann kvaddi Arafat. Arafat akkai honum fyrir a reyna en Clinton opnai hurina fyrir hann og sagi,
Im a faliure and youve maid me one. This is your fault.

Arafat kom fram vestrnum fjlmilum og talai um a hann hefi vilja fri, san fr hann til Palestnu og kallai ,,Jihad, Jihad, Jihad. Engum manni sgunni hefur tekist a vera jafn mikilli mtsgn vi sjlfan sig eins og Yasser Arafat.

Fleiri vera or mn um etta ml ekki n. a er vonandi a gir menn taki n vi stjrninni Palestnu og trmi hryjuverkasamtkum eins og Hamas. fyrst er hgt a horfa tt til friar.
Eins og staan er dag er lklegast a Abbas takist a stga skref tt til friar.

A lokum
Til a gta allrar sanngirni bendi g flki a lesa sjlft pistla gmundar heimasu hans. eir eru skrifair dagana 4. 10. janar 2005. gmundur vissulega hrs skili fyrir a halda ti lifandi heimasu ar sem kjsendur hafa agang a honum. a er mikil vinna a halda ti heimasu. Rtt er a taka fram a grein essi er ekki skrifu gegn gmundi ea rs persnu hans sem slka. A sama skapi er a ekki tilgangur minn a rttlta allar r agerir sem sraelar hafa framkvmt essu svi. Hins vegar er einhlia skoun gmundar essum mlum gagnrnisver.

Einnig tek g fram a a g tali nokkrum sinnum greininni um ungt palestnuflk sem frami hefur sjlfsmorsrsir g a sjlfsgu ekki vi alla Palestnumenn. a arf oftast mjg fa til a koma slmu ori alla. bum essum lndum er flk sem rir ekkert anna en fri, langran fri. A sama skapi er bum lndum flk sem engan huga hefur frii.

Gsli Freyr Valdrsson

Einnig bendi g eim sem huga hafa essum mlum a lesa eftirfarandi greinar:
Honestreporting.com er mjg g sa sem fer yfir helstu frttir sem berast fr srael og Palestnu. ar er einnig a finna minningargrein um Yasser Arafat og tekur fyrir grfum drttum bi vi og hryjuverkaferil hans.
Frijn R. Frijnsso skrifai mjg ga grein sus.is um homma Palestnu.
Hr er gott dmi um llega blaamennsku og tilbna mynd fr svinu.
Sindri Gujnsson hefur ur skrifa um essi ml essu vefriti.


vxtur Ssalismanns

essum pistli tla g a ra um Kbu, og skoa hvaa rangri menn hafa n ar me ssalskri efnahagsstjrn sinni. Ssalistar, sem vilja a rki eigi og reki flest ea ll fyrirtki, sem telja frihelgi eignarttarins, arbr og vel rekin strfyrirtki einkaeign og sjlfskvrunrrtt einstaklingsins httulegan fyrir hagsmuni heildarinnar, ttu a lta til Kbu, taka vel eftir, og sna baki vi hugmyndafri sinni, sem er a llu leyti rkrtt og hefur reynst algerlega murlega framkvmd.
g tla a byrja v a lsa eymd hins venjulega Kbverja, og a v loknu ra orsakir eymdarinnar, sem er hin ssalska efnahagsstjrn.

Heilbrigiskerfi Kbu er einn str brandari. Hillur aptekum ar sem heimamenn mega versla me pesetum eru tmar, hr um bil engin lyf fst. srstkum aptekum fyrir erlenda feramenn svigna hillurnar undan rvali. ar m aeins versla fyrir erlenda mynt, pesetinn er einskins ntur ar. Heimamenn betla gtum ti til a f lyf. eir bija tlendinga, ea sem hafa fengi vinnu feramannainai rkisins. Kba er frg fyrir a vera me keypis heilbrigiskerfi fyrir alla, ng er af lknum, og heimsknir eirra eru kostna rkisins. a hjlpar hins vegar lti egar ekki er hgt a gefa mnnum sklalyf, insln, hjartalyf, o.s.frv. Oft hafa lknar engin nnur rri en a aflima menn, ea segja mnnum hvernig lyf eir eigi a reyna a betla af feramnnum. Kbverskur almenningur getur ekki einu sinni tvega sr verkjalyf.

ur en Castro tk vi vldum var Kba me eitt besta heilbrigiskerfi heimi samkvmt World Health Organisation, me htt hlutfall af lknum hvern ba, hrra en t.d. Englandi. Ungbarnadaui var t.a.m. lgri Kbu en Frakklandi og talu, og Kbverjar boruu rija mest allra ja Rmnsku Amerku. dag bora Kbverjar minnst allra ja Rmnsku Amerku, en eir eru enn me htt hlutfall lkna.

g las nlega grein ar sem sagt var fr Miguel nokkrum, sem er hsklamenntaur, talar rj tunguml, og starfar sem rygisvrur vindlaverksmiju. Hann langar a vinna feramannainainum, en mjg fir komast ar a. Hann fr greiddar 225 peseta mnui, sem samsvarar um 10 dollurum. etta eru dmiger Kbversk mnaarlaun.

Kbverjar mega aeins versla mat fyrir peseta, bum sem ekki eru tlaar feramnnum. essum bum er aldrei hgt a kaupa grnmeti, vexti, mjlk ea ost. Ekki er hgt a treysta v a vrur eins og spa, tannkrem, salt, ea eldsptur su til, svo eitthva s nefnt. Allt etta, og hvaeina anna geta feramenn keypt srstkum verslunum. etta m a sjlfsgu einnig kaupa htelum, en Kbumenn mega ekki koma inn fyrir andyri eim.

Almenningur Kbu br hverfum sem lta ver t en verstu hverfi Evrpu og Bandarkjanna. Centro Habana, eitt fjlmenasta bahverfi Kbu, hefur t.d. veri lkt vi Dresden eins og hn leit t eftir a hn var sprengd.

En hversvegna er etta svona murlegt?
Rttkir vinstrimenn vilja meina a a hljti a vera eithva anna en hin ga og gfuga hugmyndafri Marx sem valdi essum hrmungum. msir vinstrimenn um heim allan afsaka standi Kbu me gamalli tuggu: ,,etta er allt Bandarkjamnnum a kenna. og vsa til viskiptabanns Bandarkjamanna Kbu. a er hinsvegar raun frnlegt a skella skuldinni viskiptabanni. Bandarkjamenn eru eina landi svinu sem er me viskiptabann gegn Kbu. Kba getur versla og skipt vi hvaa j ara llum heiminum. Hvers vegna halda menn a eina jin sem hafi eitthva a bja Kbu s Bandarkin? Stareyndin er s a allar jir Evrpu, Asu og Rmnsku Amerku eiga viskipti vi Kbu. Hvers vegna augast Kbverjar ekki af essum viskiptum? Hvers vegna hafa eir svo lti a bja? a er vegna ess a efnahagskerfi Kbu er Ssalskt. Kbu er enginn Henry Ford, Jn sgeir, Michael Dells, n nokkur sjlfstur atvinnurekandi ea athafnamaur til vermtaskpunar.
Slkir menn yru settir steininn.

sta ftktar Kbu er s a hin klasssku mannrttindi frjlshyggjunnar eru virt a vettugi. ar er ekkert frelsi einstaklingsins, engin frihelgi eignarttarins, ekkert tjningarfrelsi. a eru engir starfsmenn einkageiranum. Enginn vinnur hj neinum nema rkinu. A eiga viskipti vi Kbu, er a eiga viskipti vi kbverska rki. Fjrfestar borga rkinu beint, og verkamenn rkisins f aeins pnulti sinn hlut. Hagsmunir ,,heildarinnar ra llu. Engin m skara fram r, enginn m n rangri, enginn m vera rkur af eigin rammleik, v er hann ,,arrningi, og v vera ekki til mikil vermti a er engin hvatning. Skudlgurinn er hugmyndafri og efnahagsstjrn ssalismanns.

Kbu er endanlegur munur rkum og ftkum, eim sem eiga og eiga ekkert.
ar er gnarstr gj milli sttta. etta er vxtur sslismanns.

Sindri Gujnsson


essi pistill er a miklu leyti byggur remur greinum sem g fann essari sl:
www.libertyforcuba.com/
A Leftist "Indictment" of Communist Cuba
Bad Cuban Medicine Cuba on No Dollars a Day


Nsta sa

Okt. 2017
S M M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31        

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband